Soyu tükenen canlıları geri getirme hedefiyle dikkat çeken biyoteknoloji şirketi Colossal Biosciences, bu kez kuş embriyolarının gelişim sürecini değiştirebilecek yeni bir teknoloji duyurdu. Şirket, tavuk embriyolarının geleneksel yumurta kabuğu olmadan gelişmesini sağlayan yapay bir sistem geliştirdiğini açıkladı. Şirket, geliştirdiği yapay yumurta sistemi sayesinde 26 civcivinin başarıyla dünyaya geldiğini açıkladı. Colossal’ın duyurusu, özellikle dodo ve dev moa kuşlarını yeniden hayata döndürme planlarının önemli bir aşaması olarak değerlendiriliyor.
DonanımHaber’in haberine göre, Colossal araştırmacıları, döllenmiş tavuk yumurtalarının içeriğini özel olarak geliştirilen yapay yapıya aktardı. Bilim insanları ayrıca normalde yumurta kabuğundan alınan kalsiyumu dışarıdan ekledi. Böylece embriyonun kemik gelişimi desteklenmiş oldu.
Şirketin geliştirdiği yapı, temel olarak yumurta kabuğunu taklit eden özel bir membran içeriyor. Bu membran sayesinde gerçek yumurtalarda olduğu gibi gerekli miktarda oksijen embriyoya ulaşabiliyor. Ancak bağımsız bilim insanları, sistemin teknik olarak tam anlamıyla “yapay yumurta” olarak tanımlanamayacağını söylüyor. Bilim insanlarına göre bu, daha çok “yapay yumurta kabuğu” olarak değerlendirilmeli.
HEDEF DEV MOA KUŞLARINI GERİ GETİRMEK
Colossal CEO’su Ben Lamm, geliştirilen teknolojinin uzun vadede Yeni Zelanda’da yaşamış ve nesli tükenmiş dev moa kuşunu geri getirme çalışmalarında kullanılabileceğini söyledi. Moa yumurtalarının tavuk yumurtalarından yaklaşık 80 kat daha büyük olduğu belirtiliyor. Bu nedenle günümüzde yaşayan hiçbir kuş türünün böyle bir embriyoyu doğal biçimde taşımasının mümkün olmadığı düşünülüyor.
Lamm, şirketin doğanın geliştirdiği sistemi daha verimli, ölçeklenebilir ve gelişmiş hale getirmek istediğini ifade etti. Colossal’ın yaklaşımına göre gelecekte yaşayan kuş türlerinin genetik yapısı değiştirilerek moa benzeri canlılar üretilebilir.
Ancak bilim dünyasında bu hedefe yönelik ciddi şüpheler bulunuyor. Uzmanlar, genetik olarak değiştirilmiş bir kuşun nesli tükenmiş gerçek bir moa olmayacağını vurguluyor.
Colossal’ın moa projesini hayata geçirebilmesi için önünde halen uzun bir süreç bulunuyor. Araştırmacıların öncelikle iyi korunmuş moa kemiklerinden elde edilen antik DNA’yı yaşayan kuş türlerinin genomlarıyla karşılaştırması gerekiyor. Ayrıca mevcut sistemden çok daha büyük bir yapay yumurta yapısının geliştirilmesi şart.
Colossal’ın geliştirdiği yapay yumurta sistemi yalnızca dodo ve moa gibi nesli tükenmiş kuşları geri getirme projeleri için değil, embriyo gelişimi araştırmaları açısından da önemli görülüyor.
