Milyonlarca vatandaş 9 günlük Kurban Bayramı tatilinin tadını çıkarmak üzere yollara dökülürken; sağlık, güvenlik, lojistik, enerji, turizm, perakende ve sanayi üretimi gibi kritik sektörlerde çarkların dönmesini sağlayan yüz binlerce emekçi bayram boyunca görevlerinin başında ter dökmeye devam edecek.
Hürriyet Gazetesi yazarı Noyan Doğan, köşesinde bayramda çalışacak işçilerin en çok yanıt aradığı “İşveren bayramda çalışmaya zorlayabilir mi?” ve “Bayram tatilinde çalışanlar ne kadar ücret alacak?” sorularına İş Kanunu hükümleri çerçevesinde açıklık getirdi. İş hayatındaki yasal sınırları tek tek hatırlatan Doğan, 2026 yılı brüt asgari ücreti üzerinden bayram dönemi boyunca oluşacak toplam hak ediş tablosunu paylaştı.
İŞ SÖZLEŞMESİNDE YOKSA ZORUNLU DEĞİL: YAZILI ONAY ŞART!
Noyan Doğan, bayram tatili sürecinde işçilerin en çok şikayet ettiği “zorla çalıştırılma” konusunun yasal arka planına değinerek, bu durumun tamamen işveren ile çalışan arasında imzalanan iş sözleşmesine bağlı olduğunu vurguladı. 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca haftalık normal çalışma süresinin 45 saat olduğunu, günlük çalışmanın ise hiçbir koşulda 11 saati aşamayacağını hatırlatan Doğan, işverenlerin işçiyi bayramda çalışmaya zorlayabilmesi için iş sözleşmesinde ya da toplu iş sözleşmesinde “bayram tatillerinde çalışılacağına dair” net bir hükmün bulunması gerektiğini belirtti.
Şayet iş sözleşmesinde böyle bir yasal ibare ya da bağlayıcılık yoksa, işverenin bayramda çalışma talep edemeyeceğini, şart koşamayacağını ifade eden yazar, bu durumda çalışılabilmesi için işçinin mutlaka yazılı onayının alınmasının zorunlu olduğunu aktardı.
HER BİR GÜN İÇİN BRÜT ÜZERİNDEN İKİ KATI ÖDEME YAPILACAK
Bayramda görev yapacak işçilerin merakla beklediği ücret tarifesine de değinen Noyan Doğan, bayram tatilinde çalışılan her bir gün için işverenlerin, çalışanın günlük brüt ücretinin tam iki katı tutarında bir ödeme yapmakla yükümlü olduğunu açıkladı. 2026 yılı Kurban Bayramı takvimine göre resmi tatilin 26 Mayıs öğlen başlayıp 30 Mayıs Cumartesi günü akşamı sona ereceğini belirten Doğan, cumartesi gününün işçinin haftalık yasal izin günü olmaması durumunda bu süreçte toplam resmi tatil süresinin 4,5 gün olarak hesaplanacağını ifade etti. Bu yasal formül doğrultusunda, bayram tatilinde bir gün bile işe gelen bir çalışana, brüt ücreti üzerinden iki günlük yevmiye yansıtılması gerekiyor.
ARİFE GÜNÜ ÖĞLEDEN SONRA ÇALIŞANLAR İÇİN NET TARİFE
Kamuoyunda arife günü öğleden sonra yapılan çalışmaların ücretlendirilmesine dair ciddi bir bilgi kirliliği ve yanlış algı bulunduğunu belirten Doğan, konunun yasal işleyişini net rakamlarla şu şekilde özetledi: Arife günü öğleden sonra çalışmayıp tatile çıkan bir işçinin o günkü ücreti zaten kanunen tam olarak ödenmek zorundadır.
Ancak işçi arife günü öğleden sonra da çalışmaya devam ederse, işveren günlük normal hak edilen ücretin üzerine yarım günlük ekstra bir ücret daha eklemek mecburiyetindedir. 2026 yılı için belirlenen aylık brüt asgari ücretin 33 bin 30 lira, günlük brüt ücretin ise 1.101 lira olduğunu belirten Doğan, arife günü öğleden sonra çalışan bir asgari ücretliye günlük 1.101 liralık ücretine ilave olarak 550 lira daha ödeneceğini ve o günkü toplam brüt hak edişinin 1.651 liraya ulaşacağını kaydetti.
4,5 GÜN TAM ÇALIŞAN ASGARI ÜCRETLİ NE KADAR ALIR?
Brüt asgari ücret üzerinden yapılan kümülatif hesaplamalara göre, arife günü öğleden sonrasından başlayarak bayramın son gününe kadar toplam 4,5 günlük resmi tatil süresi boyunca görev yapan bir asgari ücretli işçinin, hem çalışmasa da alacağı normal ücretlerin hem de çalıştığı için hak ettiği ilave yevmiyelerin eklenmesiyle bu dönemdeki toplam brüt hak edişi tam 10 bin 459 lira seviyesine ulaşıyor.
Yazısının sonuç bölümünde işverenlere çok kritik bir yasal uyarıda da bulunan Noyan Doğan, bazı işletmelerin bayramda çalıştırdıkları işçilere ilave ücret ödemeyip, bunun yerine bayram sonrasında idari izin kullandırma yoluna gittiğini, ancak bu uygulamanın kesinlikle yasal olmadığını vurguladı. Doğan, kanunlar tahtında bayramda çalıştırılan her işçiye bu ilave ücretin nakden ve bordroya yansıtılarak ödenmesinin hukuki bir zorunluluk olduğunun altını çizdi.
