Myanmar açıklarında meydana geldiği bildirilen iki ayrı tekne kazası, dünyanın en ağır insani krizlerinden biri olarak gösterilen Rohingya dramını yeniden gündeme taşıdı. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR) ile Uluslararası Göç Örgütü (IOM), Bengal Körfezi‘nde sığınmacıları taşıyan iki teknenin battığına ilişkin bilgileri araştırdıklarını açıklarken, ilk bulguların doğrulanması halinde 500’den fazla kişinin yaşamını yitirmiş olabileceğini duyurdu.
BM’nin paylaştığı ön bilgilere göre tekneler, haziran ayının son günlerinde Myanmar’ın çatışmaların yoğunlaştığı Arakan (Rakhine) eyaletinden hareket etti. Yolcuların büyük bölümünü Müslüman Rohingyalar oluştururken, bazı sığınmacıların Bangladeş‘in Cox’s Bazar bölgesindeki mülteci kamplarından gelerek bu yolculuğa katıldığı belirtildi.
BİLANÇO NETLEŞMEDİ
Yaklaşık 250 kişiyi taşıyan ilk tekne, denize açıldıktan kısa süre sonra tüm iletişimini kaybetti. Yaklaşık 280 yolculu ikinci teknenin ise 8 Temmuz’da Myanmar’ın Ayeyarwady kıyıları açıklarında battığı değerlendiriliyor. Olayların kesin bilançosu henüz doğrulanamazken, BM kuruluşları her iki teknedeki herkesin hayatını kaybetmiş olabileceği ihtimali üzerinde duruyor.
“MEVSİM DIŞI YOLCULUK” FELAKETİ BÜYÜTTÜ
UNHCR ve IOM, teknelerin normal deniz ulaşımı sezonunun dışında yola çıktığını, muson yağmurları, şiddetli rüzgarlar ve kötü hava koşullarının yolculuğu çok daha tehlikeli hale getirdiğini vurguladı. Son haftalarda bölgede etkili olan yoğun yağış ve sellerin de denizdeki riskleri artırdığı ifade edildi.
BM, bu son olayın doğrulanması halinde yalnızca 2026 yılında Andaman Denizi ve Bengal Körfezi’nde kaybolan veya yaşamını yitirenlerin sayısına 500’den fazla kişinin daha ekleneceğini belirterek, bölge ülkelerine arama-kurtarma faaliyetlerini güçlendirme ve uluslararası deniz hukuku kapsamındaki insani yükümlülüklerini yerine getirme çağrısı yaptı.
ROHİNGYALAR NEDEN KAÇIYOR?
Myanmar’da vatandaşlık hakkı tanınmayan Rohingyalar uzun yıllardır sistematik ayrımcılık ve şiddetle karşı karşıya bulunuyor. Özellikle 2017 yılında Myanmar ordusunun Arakan eyaletinde yürüttüğü operasyonlarda binlerce kişi hayatını kaybetmiş, yüz binlerce Rohingya Bangladeş’e sığınmıştı. ABD dahil birçok ülke ve uluslararası kuruluş bu operasyonları “soykırım” olarak nitelendiriyor. Günümüzde yaklaşık 1,2 milyon Rohingya, Bangladeş’teki aşırı kalabalık kamplarda yaşam mücadelesi verirken, Myanmar’da ise iç savaş ve askeri yönetimin yol açtığı istikrarsızlık göç baskısını artırmayı sürdürüyor.
İNSAN KAÇAKÇILARININ ÖLÜM ROTASI
Her yıl binlerce Rohingya, Malezya, Endonezya ve Tayland‘a ulaşabilmek için insan kaçakçılarının organize ettiği eski ve aşırı yüklenmiş teknelerle Bengal Körfezi ile Andaman Denizi’ni geçmeye çalışıyor. Ancak bu rota, son yıllarda dünyanın en ölümcül mülteci geçişlerinden biri haline geldi. UNHCR verilerine göre yalnızca 2025 yılında 6 bin 500’den fazla Rohingya deniz yoluyla kaçmaya çalıştı; bunların yaklaşık 900’ü hayatını kaybetti veya kayboldu. Yardım fonlarındaki azalma, Bangladeş kamplarındaki ağır yaşam koşulları ve Myanmar’da süren çatışmalar ise daha fazla insanı bu ölümcül yolculuğa çıkmaya zorluyor.
