Endonezya’nın uzak takımadası Raja Ampat, hem sualtında hem karada bilim dünyasını şaşırtmaya devam ediyor. Yürüyen köpekbalıklarından siyah manta vatoz sürülerine, yeniden keşfedilen orkidelerden ilk kez tanımlanan türlere uzanan bu biyoçeşitlilik, gezegenin başka hiçbir yerinde bu yoğunlukta görülmüyor.
Endonezya açıklarında, bin 500’den fazla adadan oluşan Raja Ampat takımadası, biyolojik çeşitliliğin küresel merkezi sayılan Mercan Üçgeni’nin tam ortasında yer alıyor. İnsan baskısından büyük ölçüde uzak kalan bölge, dünyanın en sağlıklı mercan resiflerine ve başka hiçbir yerde rastlanmayan endemik türlere ev sahipliği yapıyor.
DENİZ TABANINDA YÜRÜYEN KÖPEKBALIĞI
Takımadanın suları, evrimin sıra dışı örnekleriyle dolu. Bilim dünyasında Hemiscyllium freycineti adıyla geçen “omuz lekeli leopar köpekbalığı“, göğüs ve pelvik yüzgeçlerini kürek gibi kullanarak deniz tabanında adeta yürüyerek ilerliyor. Yüzmek yerine yürümeyi tercih eden bu tür, Raja Ampat’ın sembol canlılarından biri.
Fotoğraf: G. R. AllenBölgenin bir diğer dikkat çekici sakini ise püsküllü halı köpekbalığı. Yassı gövdesi ve vücudunu kaplayan deri uzantılarıyla mercan resiflerinin dokusuna karışan bu balık, neredeyse görünmez hale geliyor.
Rickard Zerpe, CC BY 2.0 TAMAMEN SİYAH MANTA VATOZLARI
Raja Ampat, dev okyanus mantaları ve resif mantalarının yoğunluğuyla da öne çıkıyor. Bölgede gözlemlenen örneklerin büyük bölümü melanizm, yani aşırı pigmentasyon nedeniyle tüm vücudu siyaha dönmüş bireylerden oluşuyor.
Rickard Zerpe, CC BY 2.0 Bu vatozlar yalnızca görsel açıdan değil, davranışsal açıdan da araştırmacıların ilgisini çekiyor. Beş yıl süren ve 500 den fazla resif mantası grubunun izlendiği bir çalışmada belirli bireylerle kalıcı ilişkiler kurduğu, gerçek anlamda sosyal ağlar oluşturduğu kanıtlandı.
Dağda kaybolan orkide yeniden bulundu
Biyoçeşitlilik suyun altıyla sınırlı değil. Waigeo Adası’ndaki Nok Dağı’na düzenlenen bilimsel seferler, botanik alanda da önemli bulgular ortaya koydu. Uzun süredir kayıp olsn nadir mavi orkide türü Dendrobium azureum bu dağda yeniden keşfedildi. Parlak kırmızı çiçekleriyle dikkat çeken Dendrobium lancilabium ise bilim dünyasına ilk kez tanıtılan yeni bir tür olarak kayıtlara geçti.
Sol: Dendrobium azureum Sağ: Dendrobium lancilabiumTürk vatandaşları 30 güne kadar Endonezya’da vizesiz olarak bulunabiliyor. Cennetin yeryüzündeki son yansıması olan bu adaları ziyaret etmek için Jakarta ya da Makassar üzerinden önce Sorong’a uçmak, oradan da feribotla takımadalara geçmek gerekiyor.