Tayvan‘ın kuzey kıyılarında bir üniversite öğrencisinin hobi dalışında tesadüfen fark ettiği minik deniz sümüklü böceği, bilim dünyası için tamamen yeni bir tür çıktı.
Sadece 3 milimetre boyundaki şeffaf canlı, 7 yıl süren araştırmanın ardından “Thecacera sesama” adıyla tanımlandı.
BİR DALIŞ, BİR FOTOĞRAF, BİR FACEBOOK MESAJI
Lisans öğrencisi Ho-Yeung Chan, 2019 yazında Tayvan’ın Keelung kıyılarında dalış yaparken deniz yosununa benzeyen briyozor kolonileri üzerinde siyah-sarı benekli, şeffaf gövdeli minik bir canlı fark etti. Chan o sırada bunun yeni bir tür olduğundan habersizdi.
Fotoğraflarını Facebook üzerinden deniz sümüklü böceği uzmanı Hsini Lin ile paylaşması, keşfin dönüm noktası oldu. Bunun üzerine Ulusal Tayvan Okyanus Üniversitesi, Ulusal Doğa Bilimleri Müzesi ve Ulusal Taipei Egitim Üniversitesi‘nden araştırmacılardan oluşan bir ekip kuruldu.
Ho-Yeung Chan, Chen-Lu Lee, Wei-Cheng Chen, Chia-Hao Chang, Yi-Ta Shao, Ka-Lai Pang. Thecacera sesama sp. nov. (Nudibranchia, Polyceridae) from Taiwan, evident from morphology and phylogenetic analyses of the 16S rDNA and cytochrome c oxidase I gene. ZooKeys, 2026; 1279: 269 DOI: 10.3897/zookeys.1279.184298
YILDA SADECE 4 AY ÇALIŞABİLDİLER
Tayvan’ın kuzey kıyılarındaki zorlu hava koşulları araştırmayı büyük ölçüde yavaşlattı. Kış musonları deniz suyu sıcaklığını 16 derecenin altına düşürürken dev dalgalar dalışı olanaksız kıldı. Yaz aylarında ise tayfunlar aynı etkiyi yarattı. Bilim insanları yılda yalnızca 4 aylık bir pencerede dalış yapabildi. Bu kadar küçük bir canlıyı bu koşullarda bulmak büyük oranda şansa bağlıydı.
Ho-Yeung Chan, Chen-Lu Lee, Wei-Cheng Chen, Chia-Hao Chang, Yi-Ta Shao, Ka-Lai Pang. Thecacera sesama sp. nov. (Nudibranchia, Polyceridae) from Taiwan, evident from morphology and phylogenetic analyses of the 16S rDNA and cytochrome c oxidase I gene. ZooKeys, 2026; 1279: 269 DOI: 10.3897/zookeys.1279.184298
ADINI SUSAM TANESİNDEN ALDI
Araştırma ekibi, 11 Mayıs 2026’da ZooKeys dergisinde yayımlanan makalede türe “Thecacera sesama” adını verdi. Ekip isimlendirmeyi şöyle açıkladı:
“Tayvanlı dalgıçlar Çincede ona ‘susam’ diyorlar ve kendisi de bir susam tanesi kadar küçük, bu yüzden bu adı aldı.”
3 milimetrelik canlının ömrü boyunca beslenme, arama, çiftleşme ve yumurtlama olmak üzere dört temel faaliyete odaklandığı belirlendi.
Ho-Yeung Chan, Chen-Lu Lee, Wei-Cheng Chen, Chia-Hao Chang, Yi-Ta Shao, Ka-Lai Pang. Thecacera sesama sp. nov. (Nudibranchia, Polyceridae) from Taiwan, evident from morphology and phylogenetic analyses of the 16S rDNA and cytochrome c oxidase I gene. ZooKeys, 2026; 1279: 269 DOI: 10.3897/zookeys.1279.184298
EV SAHİBİ DE YENİ BİR TÜR OLABİLİR
Araştırmada dikkat çeken bir ayrıntı daha ortaya çıktı. Thecacera sesama‘nın üzerinde yaşadığı ve beslendiği briyozor türünün kendisinin de bilim dünyasında henüz tanımlanmamış yeni bir tür olabileceği tahmin ediliyor.
Araştırma ekibi, keşfin okyanuslardaki gizli biyolojik çeşitliliğe işaret ettiğini vurguladı:
“Deniz sümüklü böcekleri deniz besin ağındaki kilit oyunculardan biridir. Ancak birçoğunun boyutu çok küçüktür ve su altında çıplak gözle tespit edilmeleri son derece zordur.“
