Karadeniz’de çay üreticisi, ÇAYKUR’un kontenjanı nedeniyle ürünlerini özel sektöre ucuza satmak zorunda kalacak
Karadeniz’deki çay üreticiler, ÇAYKUR tarafından hayata geçirilen kota ve kontenjan uygulamaları nedeniyle ürünlerini özel sektöre ucuza satmak zorunda kalacak. CHP Rize İl Başkanı Saltuk Deniz, üreticiyi koruyacak çay kanununun çıkarılması ve yaş çayda taban fiyat uygulamasını kanunlaştırılması için çağrısında bulundu.
Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün (ÇAYKUR) uyguladığı çay politikaları, yaklaşık 205 bin çay üreticisini etkiledi. 2026 yılı için yaş çay alım fiyatının 35 TL olarak açıklanması, üreticilerin en az 40 TL artı 3 TL destekleme beklentisinin altında kaldı.
Fiyat beklentilerinin karşılanmamasının ardından üreticiler ikinci bir sorunla daha karşı karşıya kaldı. ÇAYKUR’un mayıs ayında başlattığı çay kampanyasında uyguladığı kota ve kontenjan sınırlamaları nedeniyle birçok üretici ürününü kuruma satamaz hale geldi. Çayını ÇAYKUR’a veremeyen üreticiler, özel sektör firmalarına yönelmek zorunda kalırken, ürünlerini 35 TL’nin çok altında, yaklaşık 27 TL’den satmak durumunda kalıyor. Alım sorunlarının devam etmesi halinde bu fiyatların daha da düşmesinden endişe ediliyor.
Öte yandan, ÇAYKUR’un alım yapmaması nedeniyle üreticilerin yaş çayı kendi imkanlarıyla depolara taşımak zorunda kalması da tepkilere yol açtı. Bazı alım yerlerinde çayın bekleme nedeniyle zarar gördüğü ve yandığı ifade ediliyor. Karadeniz Bölgesinde başta Rize olmak üzere Trabzon, Giresun ve Artvin’de yüzlerce üretici yaşanan duruma tepki gösterdi. Üreticiler, yaşadıkları sıkıntıları sosyal medya üzerinden paylaşılan videolarla kamuoyuna duyurmaya çalışıyor.
SIKINTILARIN TEMEL NEDENİ İKTİDARIN ÇIKARMADIĞI KANUN
Çay üreticilerinin yaşadığı sorunlarla ilişkin açıklama yapan Cumhuriyet Halk Partisi Rize İl Başkanı Saltuk Deniz, üreticileri koruyacak yasanın oluşturulması gerektiğini söyledi. CHP olarak, TBMM’de çay üreticilerinin sorunlarını giderecek kanun teklifleri verdiklerini anlatan Deniz, şunları kaydetti:
“Yıllardır söylüyoruz kulak ardı ediyorlar, Meclis’te çay kanunu ile ilgili teklifler veriyoruz reddediyorlar. Meydanlarda basın açıklamaları yapıyoruz sırtlarını dönüyorlar. Buradan çay üreticilerimize sesleniyoruz, vefakar, cefakar, çileli çay üreticilerimiz sizin sıkıntılarınızın temel nedeni yıllardır üreticiyi koruyacak çay kanununu çıkarmayan AKP iktidarıdır. Çayda kota mı olur diyenlerdir. Çay fiyatı ile ilgili simit-çay hesabı yapanlardır. ÇAYKUR’u Varlık Fonu’na sokup zarar batağına saplayanlardır. Mevsimlik işçilere kadro sözü verip yapmayanlardır. Tanıyın bunları. Bunları bilin. Tepkilerinizi demokratik yollarla ortaya koyun. ‘Daralandık, bezdik, öldük’ deyin. Sandık isteyin, bir an önce seçim olsun deyin. İlk seçimde de iktidardan gönderin.”
ÜRETİCİYİ KORUYAN ÇAY KANUNU TALEBİ
Çayda taban fiyat uygulanması gerektiğini ifade eden Saltuk Deniz, “Konu belli ve sorunun çözümü basit. Üreticiyi koruyacak çay kanunu çıkarılsın, yaş çayda taban fiyat uygulamasına geçilsin. Yani açıklanan fiyatın altında alım yapılması yasaktır denilsin. Bakın o zaman ne kota sorunu olur ne kontenjan sorunu olur. Her şey anında çözülür. Atmacacıların sorununun çözülmesi için çok doğru bir şekilde bir araya gelip sorunu çözen Meclis, bu sorunu da kısa sürede çözebilir. Bir kez daha söylüyoruz ve yüksek sesle söylüyoruz, çok acil bir şekilde üreticiyi koruyacak çay kanununu çıkarın, yaş çayda taban fiyat uygulamasını kanunlaştırın vatandaşların sorununu çözün. Değerli çay üreticilerimiz; sizin çektiğiniz sorunların nedeni AKP hükumetidir. Bunu bilin, bunu unutmayın” diye konuştu.
