Over (yumurtalık) kisti, yumurtalıklarda oluşan içi sıvı dolu keseciklerdir. Çoğu kadın hayatının bir döneminde, genellikle farkına bile varmadan bu kistleri geliştirir. İyi haber şu ki, bu kistlerin büyük çoğunluğu iyi huyludur, müdahale gerektirmez ve kendiliğinden geçer.
En Sık Görülen Kist Türleri
Kistler oluşum nedenlerine göre farklılık gösterir:
Fonksiyonel Kistler: En yaygın görülen türdür. Normal adet döngüsünün bir parçası olarak oluşurlar (folikül kisti gibi) ve genellikle birkaç adet döngüsü içinde kaybolurlar.
Çikolata Kistleri (Endometrioma): Rahim iç tabakasının yumurtalıklarda büyümesiyle oluşur; içi koyu renkli, eski kanla doludur.
Dermoid Kistler: İçinde saç, diş veya deri gibi farklı dokular barındırabilen, doğumdan gelen hücrelerden kaynaklanan kistlerdir.
Belirtileri Nelerdir?
Kistler küçükse genellikle hiçbir belirti vermez ve rutin kontrolde tesadüfen fark edilir. Ancak büyüdüklerinde şu şikayetlere yol açabilirler:
Kasık ve alt karın bölgesinde ağrı veya dolgunluk hissi.
Adet düzensizliği veya sancılı adet görme.
Şişkinlik ve sindirim sorunları (kabızlık gibi).
Sık idrara çıkma (kistin mesaneye baskı yapması durumunda).
Ne Zaman Endişelenmeli? (Tehlike İşaretleri)
Şu durumlar kistin tıbbi müdahale veya daha yakın takip gerektirdiğini gösterir:
Boyut: Kist 5-7 cm’nin üzerine çıktığında patlama (rüptür) veya yumurtalığın kendi etrafında dönmesi (torsiyon) riski artar.
Şiddetli Ağrı: Ani başlayan, çok şiddetli karın veya kasık ağrısı acil bir durumu (patlama veya dönme) işaret edebilir.
Yapısal Değişim: Ultrasonda kistin tamamen sıvı değil de katı kısımlar içermesi veya duvarının kalın olması kanserleşme riski açısından detaylı inceleme (MR veya kan testleri) gerektirir.
Tedavi Süreci Nasıl İlerler?
Tedavi tamamen kistin tipine, boyutuna ve hastanın şikayetlerine göre planlanır:
Gözlem (Takip): Küçük ve basit kistlerde doktorunuz genellikle 1-2 ay sonra tekrar ultrasonla kistin küçülüp küçülmediğini kontrol etmek ister.
İlaç Tedavisi: Hormonal dengeyi sağlamak veya kist oluşumunu engellemek için doğum kontrol hapları önerilebilir.
Cerrahi Müdahale: Kist çok büyükse, ağrı yapıyorsa veya kötü huylu olma şüphesi taşıyorsa kapalı (laparoskopik) veya açık ameliyatla alınması gerekebilir.
Eğer kasık bölgenizde geçmeyen bir dolgunluk veya adet düzeninizde belirgin bir değişiklik fark ederseniz, bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına görünmeniz en sağlıklı adım olacaktır.
