Dünya genelinde hava durumunu, tarımsal üretimi ve sıcaklık rekorlarını altüst etme potansiyeline sahip olan ‘El Niño’ iklim fenomeni geri döndü. Orta ve doğu ekvator Pasifik Okyanusu’nda deniz yüzeyi sıcaklıklarının aniden yükselmesiyle başlayan bu süreç, uydulardan gelen son verilere göre korkutucu bir hızla yoğunlaşıyor.
Uzaydan gelen veriler, okyanusun derinliklerinde biriken ısının, sıradan bir hava olayından çok daha fazlasına işaret ettiğini gösteriyor.
NASA ve ESA verileri işledi: Sıcak su kütleleri harekete geçti
Avrupa Uzay Ajansı’nın Sentinel-6 Michael Freilich uydusu tarafından toplanan kritik veriler, NASA’nın Jet İtki Laboratuvarı’ndaki (JPL) bilim insanları tarafından mercek altına alındı. Yapılan analizlerde, okyanus yüzeyinin altında “Kelvin Dalgaları” olarak bilinen, yüzlerce kilometre genişliğinde devasa sıcak su kütlelerinin oluştuğu görüldü.
Ekvator üzerindeki ticaret rüzgarlarının zayıflamasıyla tetiklenen bu dalgalar, Pasifik’in batısından doğusuna (Amerikan kıyılarına) doğru hızla ilerliyor. Isınan deniz suyunun genleşmesi nedeniyle deniz seviyesinde de yükselmeler kaydedildi. Bilim insanları, ısının sadece yüzeyde kalmayıp okyanusun derinliklerine doğru katmanlaştığını, bunun da atmosferik süreçler üzerinde “yıkıcı bir etki” yaratabileceğini belirtiyor.
Resmi açıklama geldi: Olasılık %90
ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA), ekvator Pasifik’teki sıcaklıkların aylardır uzun vadeli ortalamanın en az 0,5°C üzerinde seyretmesinin ardından kritik eşiğin aşıldığını ve El Niño döneminin resmi olarak başladığını duyurdu.
Dünya Meteoroloji Örgütü ise bu küresel iklim olayının yılın ikinci yarısında %90 ihtimalle tam gücüne ulaşacağını ve tahmin edilenden çok daha büyük bir yoğunluğa erişebileceğini açıkladı.
1997 kabusu geri mi dönüyor?
JPL araştırmacısı Severine Fournier, Batı Pasifik’teki mevcut okyanus koşullarının, tarihin kayıtlara geçmiş en yıkıcı küresel iklim felaketlerinden birinin yaşandığı 1997 yılındaki rekor kıran El Niño olayını büyük ölçüde anımsattığı konusunda uyardı.
Uzmanlar önemli bir farka dikkat çekiyor: Doğu Pasifik’teki bu ısınma dalgası, 1997 yılına kıyasla biraz daha geç başladı. Buna rağmen, okyanus genelinde doğuya doğru hareket eden yeni Kelvin dalgalarının tespit edilmesi, olayın her geçen gün daha da hırçınlaştığını kanıtlıyor. Proje uzmanları gidişatı şu sözlerle özetliyor:
“Şu ana kadar elde ettiğimiz veriler, bu olayın beklentilerimizin çok ötesinde, oldukça belirgin ve önemli bir iklim kırılması olacağını gösteriyor.”
Dünyayı önümüzdeki aylarda ne bekliyor?
Genellikle 2 ila 7 yılda bir tekrarlayan El Niño, dünya üzerindeki en sert iklim zincirini tetikliyor. Önümüzdeki aylarda bu fenomenin tamamen güç kazanmasıyla birlikte;
Amerika Birleşik Devletleri’nin güneybatısında aşırı ve ölümcül yağışlar,
Endonezya ve Avustralya gibi batı Pasifik ülkelerinde ise aylarca sürecek şiddetli kuraklıklar ve orman yangınları bekleniyor.
Küresel sıcaklıkları doğrudan yukarı çekecek, tropikal fırtınaların şiddetini artıracak ve dünya tarım haritasını yeniden şekillendirecek olan bu gizemli okyanus hareketliliği, küresel bilim camiası tarafından saniye saniye izlenmeye devam ediyor.