NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO Ankara Zirvesi sonrası sadece CNN Türk’ün sorularını cevapladı.
Tek cümleyle tarihe Ankara Zirvesi neyle hatırlanacak?
Uygulama taahhütlerimize uymamızla. Bir sene önce verdiğimiz sözleri gerçekleştirmek. Para, savunma sanayi, Ukrayna.
En güncel haberlere ve son dakika gelişmelerine Google üzerinden anında ulaşmak için bizi favorilerinize ekleyin.
kaynak olarak ekleyin
Sayın Genel Sekreter, Türkiye bu tarihi zirveye NATO’nun en büyük ikinci ordusuna sahip ülkesi ve hem Avrupa’ya hem Asya’ya uzanan tek müttefik olarak ev sahipliği yaptı. Ev sahibi olarak Türkiye’nin seçilmesi, müttefiklere, ortaklara ve rakiplere aynı anda nasıl bir mesaj veriyor?
Türkiye, NATO’ya 1952’de katıldı. NATO kurulduktan birkaç sene sonra katıldınız. Bir sonraki sene 75 yıl olacak. Şu an 74. Ordunuz çok iyi eğitime sahip. Çok büyük bir savunma temeline sahipsiniz. Şirketler hem Türkiye için üretimde bulunuyor hem de NATO içerisindeki ve NATO dışındaki birçok ülkeye ihracat yapıyor. Bu ülkenin önemini anlamak çok önemli. Harita üzerindeki konumu ve NATO’daki konumu… Size ihtiyacımız var ülke olarak, askeri olarak ihtiyacımız var ve bu bölgede neler olduğunu çok iyi anlıyorsunuz.
Aslında buradan devam etmek istiyorum çünkü NATO ilk kez Savunma Sanayii Forumu’nda hükümetleri ve savunma sanayiini bir araya getirdi. Bugün yayımlanan bildirgede, 50 milyar doların üzerinde yeni savunma tedariki ve savunma sanayii üretim kapasitesinin genişletileceği açıklandı. Sizce Türkiye’nin savunma sanayii bu fırsattan ne kadar pay alabilecek?
Türkiye kısmının ne kadar olduğunu bilmiyorum ama Türkiye birçok anlaşmaya dahil, mutabakat zaptında. Dün büyük bir sektör etkinliği vardı ve bu da aslında sizin sadece büyük şirketlere sahip olduğunuzu değil, aynı zamanda orta ölçekli ve küçük ölçekli birçok şirkete sahip olduğunuzu gösterdi. Bunların birlikte çalıştıklarını görüyoruz. Aynı zamanda Hollanda, Belçika, Norveç gibi ülkelerle birlikte çalıştığını görüyoruz. Hem de Atlantik ötesinde Amerika Birleşik Devletleri ile.
Sayın Genel Sekreter, hepimiz zirve bildirgesini gördük ve kamuoyuna yapılan açıklamaları dinledik. Ancak siz kapalı kapılar ardındaki tüm görüşmelerin başından sonuna kadar tanıklık ettiniz. Bugünkü bildiri üzerinde uzlaşmaya varmak ne kadar zordu ve kapalı kapılar ardında en çetin şekilde tartışılan konular nelerdi?
Çok iyi konuşmalar vardı. Ilımlı konuşmalardı. Saygı doluydu, sevgi doluydu. Bu yüzden zor değildi. Savunma harcamalarını artırmamız gerektiğini biliyorduk. Avrupa’nın savunmaya, Amerika Birleşik Devletleri’nden çok daha az harcama yapması adil değil. Hem Amerika, Kanada hem de Avrupa savunma konusunda daha çok şey yapmalı. Ukrayna’yı da güçlü şekilde tutmalıyız. Bugün de odada şunu hissettim; tartışmalar olabiliyor, konuşmalar olabiliyor. Bu liderle şu lider birbirleriyle tartışabiliyor ama sonunda bir araya geliyoruz. Orada çok büyük bir birliktelik vardı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Başkan Trump’ın zirvenin sonucunun şekillenmesindeki rollerini nasıl değerlendirirsiniz?
Cumhurbaşkanı Erdoğan çok önemli. Zirvenin organizasyonuna yardımcı oldu. İkili bir ziyaret vardı. Başkan Trump’tan Cumhurbaşkanı Erdoğan’a… Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı 2010’da Hollanda’da başbakan olduğumda tanıdım. Birbirimizi çok uzun süredir tanıyoruz. Ben onun ne yapacağını biliyorum, o da benim ne yapacağımı biliyor. Birbirimizi biliyoruz, birbirimize güveniyoruz. Bu yüzden tüm amaçlara ulaşmada önemliydi. Başkan Trump da aynı şekilde. Başkan Trump dedi ki, “NATO’ya olan taahhüdüm yerinde ama diğer ülkeler Amerika’dan çok daha az para veriyor.” Lahey’de bunu çözdük. Taahhütlerimizi verdik. Avrupa’da ve Kanada’da savunma harcamalarını artırdık. Artık bunları gerçekleştiriyoruz. Bu 10 yıllık bir proje ve daha birinci yılda yüzde 5’in yüzde 4’üne ulaşabildik. Yani hâlihazırda takvimin önündeyiz.
