Bütçede faiz kıskacı: Gelirler rekor kırdı aslan payı faizlere gitti

Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2026 yılı Mart ayı ve yılın ilk çeyreğine ilişkin merkezi yönetim bütçe gerçekleşmelerini açıkladı. Veriler, bütçe gelirlerinde güçlü bir artış yaşandığını ve bütçe dengesinin geçen yıla oranla ciddi bir iyileşme kaydettiğini ortaya koyarken, faiz ödemelerindeki yükseliş eğilimi dikkat çekiyor.

MART AYINDA BÜTÇE PERFORMANSI: GELİRLER ARTTI, AÇIK DARALDI

Mart 2026 döneminde merkezi yönetim bütçe gelirleri, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 61 oranında artarak 1 trilyon 230 milyar liraya ulaştı. Bu dönemde bütçe giderleri ise yüzde 42 artışla 1 trilyon 460 milyar lira seviyesinde gerçekleşti.

Gelir ve gider kalemlerindeki bu değişimler sonucunda, Mart ayı bütçe açığı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 21 oranında azalarak 229,8 milyar liraya geriledi. Ayrıca, Mart ayında faiz dışı denge, geçen yılın aynı döneminde verilen 100 milyar liralık açığa karşılık, bu yıl 6 milyar 87 milyon lira fazla verdi.

VERGİ GELİRLERİNDE YÜZDE 64’LÜK ARTIŞ

Bütçe gelirlerinin lokomotifi olan vergi gelirleri, Mart ayında sergilediği yüzde 64’lük artışla 1 trilyon 57 milyar liraya yükseldi. “Faiz, pay ve cezalar” kalemi ise yüzde 86’lık bir artışla 20 milyar liraya ulaştı.

İLK ÇEYREKTE BÜTÇE DENGESİ: 456 MİLYAR LİRA FAZLA

Yılın ilk üç ayını kapsayan Ocak-Mart döneminde ise bütçe gelirleri yüzde 66 artarak 4 trilyon 5 milyar liraya çıktı. Aynı dönemde vergi gelirleri de yüzde 66 yükselerek 3 trilyon 360 milyar liraya ulaştı.

Gider kalemlerine bakıldığında, ilk çeyrekte toplam harcamaların yüzde 42 artışla 4 trilyon 425 milyar liraya ulaştığı görülüyor. Geçen yılın aynı döneminde 246 milyar lira açık veren bütçe dengesi, bu yılın ilk çeyreğinde 456 milyar lira fazla vererek dikkat çekici bir performans sergiledi.

FAİZ YÜKÜ HIZ KESMİYOR

Bütçenin en çok dikkat çeken kalemi olan faiz ödemeleri, hem aylık hem de çeyreklik bazda yüksek artış oranlarıyla öne çıktı:

İlk çeyrekte faiz ödemeleri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 89 artarak 876 milyar liraya ulaştı.
Mart ayında faiz harcamaları Mart ayında yüzde 46 artarak 235,9 milyar lira olarak gerçekleşti.

HARCAMA KALEMLERİNDE DEĞİŞİM

İlk çeyrek verilerine göre personel giderleri yüzde 41 artışla 1 trilyon 298 milyar liraya, cari transferler ise yüzde 66 artışla 1,6 trilyon liraya yükseldi. Öte yandan, sermaye giderlerinde yüzde 33’lük bir düşüş yaşanarak 116 milyar liraya inilirken, toplam bütçe içinde küçük bir paya sahip olmasına rağmen sermaye transferi (yatırım) harcamaları yüzde 436 gibi çarpıcı bir oranda artarak 32 milyar 761 milyon liraya çıktı.