Van’ın Çatak ilçesindeki besiciler artan maliyetler nedeniyle ciddi kriz yaşadıklarını dile getirdi.
Yem, çoban ve nakliye giderleri yükselirken hayvan satışlarının düştüğünü belirten üreticiler, hükümetten desteklerin artırılmasını talep ediyor.
40 yıldır hayvancılıkla uğraştığını söyleyen Aziz Sarıbulak geçen seneye göre artan maliyetlerin geçim sıkıntısı yarattığını ifade etti.
Koyun yetiştiriciliğinden başka geliri olmadığını belirten üretici şöyle konuştu:
“Kış erken geldi ve uzun sürdü. Ondan dolayı ot, saman, arpa pahalı oldu, sıkıntı çektik. Geçen seneye göre fark çok büyük. Geçen sene bir koyun satıyorduk 2 ton saman alıyorduk. Bu sene 4 koyun da satsanız 1 ton arpa alamazsın. Kış erken geldiği için arpa pahalı oldu. Kimse koyun almadı. Geçen sene kış azdı, arpa ucuz koyun pahalıydı. Çok şükür çocuklarımıza bakıyoruz, çok iyi olmazsa da idare ediyoruz. Başka iş olsa hayvancılığı bırakacağız. Bizim memlekette köy yerinde koyundan başka gelirimiz yok. Olan gelirlerimi de bir çocuğum sigortalı işte çalışıyor diye kestiler. Benim bütün yardımları kestiler. Elektrik yardımı, 4-5 çocuğumun öğrenci yardımı, çocuk parasını kestiler. Çoban dönemi için erken ama 100-120 bin liradan aşağı çoban yok. Akaryakıt zamları almış başını gidiyor. 1 ton arpa alsan Van’dan köye nakliye 3-4 bin lira para, akaryakıt ucuz olsaydı bin lira nakliye verecektik.”
“HAYVANCILIK BİTERSE YAŞAM ŞARTLARI ZORLAŞIR”
Cemal Çetin isimli üretici de “hayvancılığın bittiğini” ifade ederek, şu ifadeleri kullandı:
“Gençler köylere gitmiyor. Daha doğrusu kurtarmıyor. Şu an mesela ‘ben bir koyun alacağım, et yiyeceğim’ dediğim zaman 17-18 bin lirayı gözden çıkarmak zorundayım. Şu anki şartlarda da 18-19 bin lira, geliri olmayan insan için çoktur. Onun için kimse köylere gitmiyor. Kimse köyü tercih etmiyor. Şu şartlarda mazot, gübre çiftçiyi kurtarmıyor. Şu an bir çoban 120-130 bin para istiyor. Karşı tarafa sorduğun zaman ‘ben çok vermişim’ diyor, çobana sorduğun zaman ‘benim aylığım az’ diyor. Çoban bir konuda haklı; çünkü gece gündüz orada. Halbuki çoban çok istemiyor. Bizim bakanlarımızın, büyüklerimizin ve hükümetimizin hayvancılığa daha fazla önem vermesi; mazot, gübre ve tarım konularında destek olması gerekiyor. Çünkü bir ülke, tarım ve hayvancılıkla kalkınır. Hayvancılığın bittiği yerde yaşam şartları giderek zorlaşır.”
Hayvancılıkla uğraşan Heci Said ise, “Artık kimse kurbanlık almıyor. Eskiden kurbanlığın sohbeti vardı, şimdi o da yok. Kimse sormuyor bile. Kurbanlık koyunlar 25-35 bin arası değişiyor. Benim hayatım tarım hayvancılıkta geçti. Eskiden 1 koyun satıp 10 çocuğa bakıyorduk, şimdi 4 koyun bile satsak 10 kişiye bakamayız” dedi.
