NOW Haber’de yer alan haberde; iş dünyası bugünlerde büyük bir çelişkinin pençesinde. Şirketler kurumsal vizyonlarında liderlik, kriz yönetimi ve stratejik bakış açısı aradıklarını iddia etse de, insan kaynaklarının önüne konulan iş ilanları bambaşka bir gerçeği fısıldıyor. İlanların neredeyse yüzde 80’inde kalın harflerle yazılmış bir kural bulunuyor, ‘18-35 yaş arası olmak.’
Deneyim, artık bir avantaj olmaktan çıkıp iş bulmanın önündeki en büyük engel haline geldi. İnsan kaynakları uzmanlarına göre şirketler, “fazla nitelikli” buldukları özgeçmişleri, yüksek maaş beklentisi yaratacağı korkusuyla doğrudan eliyor. İşveren için formül netleşmiş durumda: “Ne kadar genç ve deneyimsiz, maliyet açısından o kadar iyi.”
“YAŞ İLERİ OLUNCA KABUL ETMİYORLAR”
Sokakta iş arayan 40 yaş üstü vatandaşlar ise kapıların yüzlerine kapanmasından dertli. Mikrofon uzatılan bir vatandaş, yaşadığı çaresizliği şu sözlerle özetliyor:
“İş aradım ama bulamadım. Hep genç istiyorlar, aynı zamanda tecrübeli istiyorlar. Ama yaş ileri, 40 üstü olunca kabul etmiyorlar. Yaş ileri olunca herhalde ucuz iş gücü istiyorlar, ileri yaştakiler bunu kabul etmeyince de sistemin dışına atılıyoruz. Eşim çalışıyor, onunla idare edip durumu kombinlemeye çalışıyoruz.”
AKADEMİSYEN GÖZÜYLE: YENİ NESİLDE SABIR VE MOTİVASYON ZOR
Uzmanlar, deneyimli iş gücünü tamamen gözden çıkarmanın şirketler için uzun vadede bir intihar olduğunu savunuyor. Kuşaklar arası dengenin korunması gerektiğini belirten bir akademisyen, yeni nesil çalışanlara dair şu çarpıcı tespiti yapıyor:
“Yeni nesilde şöyle bir dezavantaj var; ne yazık ki her şeyin en iyisine hemen, hızlıca sahip olmak istiyorlar. İş sektörüne girdikten sonra bunun tecrübeyle ve zamanla olması gerektiğini ancak anlıyorlar. Bir de tabii ki sabır ve motivasyonları çok daha zor kazanılıyor.”
MOTO-KURYE YA DA EMLAKÇI OLUYORLAR
Alanlarında iş bulamayan 40 yaş üstü beyaz ve mavi yakalı profesyoneller, geçinebilmek için güvencesiz ve kayıt dışı sektörlere sürükleniyor. Yıllarca dirsek çürütmüş uzmanlar; moto-kuryelik, emlak danışmanlığı, taşımacılık veya proje bazlı geçici işlerde hayata tutunmaya çalışıyor. Oysa eğitim ve sağlık gibi kritik sektörlerde deneyimden vazgeçmek, doğrudan hizmet kalitesini vuruyor.
EYT’NİN GÖRÜNMEYEN ETKİSİ: SİGORTA İSTİYORSAN BOŞVER
Sokaktaki vatandaş, sorunun bir diğer kaynağının da EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) sonrası değişen dengeler olduğunu söylüyor. Emekli olanların “sigortasız” çalışmaya razı olduğunu, yükün yine 40 yaş üstünün sırtına bindiğini belirten bir vatandaş durumu şu sert sözlerle özetliyor:
“EYT’nin sonuçlarından biri şu oldu: 50 yaş üzerindeki insanlar emekli oldu. Onlar ‘Bana sigorta gerekmiyor, zaten emekliyim, maaşımı alıyorum’ diyor. Sigorta isteyenler tam da bu 40 yaşın üstündekiler. Patron da bakıyor, ‘Sigorta istiyorsan boşver, sigortasız emekli çalıştırırım’ diyor.”
