Birleşmiş Milletler (BM), savaş ve çatışma bölgelerinde cinsel şiddet uygulayan tarafları sıraladığı yıllık raporunda İsrail’i ilk kez kara listeye aldı. Raporda, Gazze ve Batı Şeria’da Filistinlilere yönelik onlarca cinsel şiddet vakasının doğrulandığı belirtilirken, Rusya da Ukrayna’daki savaş sırasında işlenen benzer suçlamalar nedeniyle ilk kez listeye dahil edildi.
HAMAS DA LİSTEDE YER ALIYOR
BM Genel Sekreteri António Guterres’in ofisi tarafından hazırlanan ve kamuoyunda “kara liste” olarak bilinen 35 sayfalık raporda, 77 devlet ve devlet dışı aktör cinsel şiddet suçlusu ya da şüphelisi olarak yer aldı. İsrail güvenlik güçleri ve Rus silahlı kuvvetleri ilk kez listeye eklenirken, Hamas’ın da listede bulunduğu belirtildi.
31 CİNSEL ŞİDDET VAKASI
Rapora göre BM, İsrail güçleri tarafından Gazze ve Batı Şeria’daki Filistinlilere karşı işlenen 31 cinsel şiddet vakasını doğruladı. Bu vakaların 13’ünün 2025 yılında, 18’inin ise 2023 ve 2024 yıllarında meydana geldiği kaydedildi.
ASKER, POLİS VE CEZAEVİ GÖREVLİLERİ TARAFINDAN
Doğrulanan vakalarda mağdurların 14 erkek, 7 kadın, 9 erkek çocuk ve 1 kız çocuğundan oluştuğu belirtildi. Raporda tecavüz, toplu tecavüz, zorla çıplak bırakma, gerekçesiz çıplak arama ve cinsel organlara yönelik şiddet gibi ihlallerin yer aldığı ifade edildi. Çoğunluğu Gazze’den olmak üzere en az 9 kişinin İsrail askerleri, polisleri ve cezaevi görevlileri tarafından defalarca toplu tecavüze maruz kaldığı bilgisi de raporda yer aldı.
‘BİLDİRMEMELERİ YÖNÜNDE TEHDİT EDİLDİLER’
BM, raporun tüm vakaları kapsayan eksiksiz bir çalışma olmadığını, ancak sahadaki olayları ve ortaya çıkan örüntüleri göstermeyi amaçladığını vurguladı. Kuruluş ayrıca İsrail hükümetinin kapsamlı soruşturma yürütülmesi için gerekli erişimi sağlamadığını ve bazı tutukluların kötü muamele iddialarını bildirmemeleri yönünde tehdit edildiğini ileri sürdü.
‘BM GENEL SEKRETERİYLE İŞİMİZ BİTTİ’
İsrail ise suçlamaları reddetti. İsrail’in BM Daimi Temsilcisi Danny Dannon, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “(BM Genel Sekreteri) Guterres, İsrail’i Hamas, IŞİD ve dünyanın en aşağılık terör örgütleriyle aynı kara listeye koydu” ifadelerini kullandı. Dannon ayrıca, “BM genel sekreteriyle işimiz bitti” diyerek İsrail’in Guterres’in görevde kaldığı süre boyunca genel sekreterlik ofisiyle temas kurmayacağını duyurdu.
‘İSRAİL HÜKÜMETİ GEREKLİ ERİŞİMİ SAĞLAMADI’
Raporda Hamas’a yönelik cinsel şiddet suçlamalarına da yer verildi. Ancak BM, Gazze’den serbest bırakılan bazı eski rehinelerin Hamas militanlarına yönelik cinsel şiddet iddialarında bulunduğunu, buna karşın İsrail hükümetinin soruşturma için gerekli erişimi sağlamaması nedeniyle bu vakaların bağımsız şekilde doğrulanamadığını belirtti.
Öte yandan BM, Rusya ve Rus işgali altındaki Ukrayna bölgelerinde savaş esirleri ile sivil tutuklulara yönelik 310 cinsel şiddet vakasını doğruladığını açıkladı. Rapora göre mağdurların 280’i erkek, 26’sı kadın ve 4’ü kız çocuğu oldu. Tespit edilen ihlaller arasında tecavüz ve cinsel işkence vakalarının bulunduğu kaydedildi.
‘CEZASIZLIK KÜLTÜRÜ SÜRDÜRÜLÜYOR’
Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia ise suçlamaları “temelsiz yalanlar” olarak nitelendirerek, konuya ilişkin BM Genel Sekreteri Guterres’e resmi mektup göndereceklerini açıkladı.
BM’nin raporu, İsrail ve Rusya’nın geçen yıl olası kara liste uyarısı almasının ardından geldi. İnsan hakları örgütleri ise her iki ülkede de cinsel şiddet ve kötü muamele iddialarına ilişkin etkin soruşturma yürütülmediğini ve cezasızlık kültürünün sürdüğünü savunuyor.
