İzmir barajlarında yaz erimesi artık Tahtalı’yı da etkiliyor. İZSU‘nun 2 Haziran Salı günü açıkladığı verilere göre kentin su ihtiyacının yüzde 44’ünü tek başına karşılayan Tahtalı Barajı’nda aktif doluluk yüzde 54,29 seviyesine indi.
Mayıs sonuna kadar yüzde 54,5 bandında yatay seyreden baraj, haziran girişiyle birlikte düşüş trendine geçti.
Düşüş yalnızca Tahtalı’yla sınırlı değil. Balçova yüzde 93,62’den 90,83’e, Alaçatı Kutlu Aktaş yüzde 75,78’den 73,08’e, Gördes yüzde 41,32’den 41,22’ye geriledi. Son 10 günde Ürkmez hariç tüm barajlarda düşüş yaşandı.
En sert gerileme Alaçatı’da yaşandı; bayram tatilinde akına uğrayan bölgede 10 günde yaklaşık yüzde 2,7 düşüş yaşandı. Çeşme yarımadasında turizm sezonunun su tüketimini artırmaya başladı.
Tüm barajlardaki toplam kullanılabilir su 362,4 milyon metreküp seviyesinde. Geçen yılın aynı tarihinde bu rakam yalnızca 66,5 milyon metreküptü; aradaki fark 5,4 katın üzerinde.
İZMİR BARAJ DOLULUK ORANLARI (2 HAZİRAN 2026)
- Tahtalı Barajı: %54,29 (aktif doluluk)
- Balçova Barajı: %90,83
- Ürkmez Barajı: %97,55
- Gördes Barajı: %41,22
- Alaçatı Kutlu Aktaş Barajı: %73,08
Ürkmez yüzde 97,55 ile tek istikrarlı baraj olmayı sürdürüyor. Ancak 8 milyon metreküplük sınırlı kapasitesiyle sisteme katkısı sembolik düzeyde.
TAHTALI’NIN DÜŞÜŞE GEÇMESİ NE ANLAMA GELİYOR?
İzmir barajlarının 2 Haziran görünümünde en kritik gelişme, Tahtalı’nın mayıs boyunca sürdürdüğü yatay seyri bırakıp düşüşe geçmesi. 22 Mayıs’ta yüzde 54,55 olan aktif doluluk, bugün 54,29’a indi.
2025’te Tahtalı Barajı haziran başında yüzde 14 doluluk civarındaydı ve yaz boyunca erimeye devam ederek Aralık sonunda yüzde 0,13’e düşmüştü. Bu yıl başlangıç noktası çok daha güçlü.
Tahtalı’daki 155,8 milyon metreküplük kullanılabilir su, kentin günlük tüketimine bölündüğünde yaklaşık 222 günlük rezerve karşılık geliyor. Tüm barajlardaki 362,4 milyon metreküplük toplam kullanılabilir su ise kabaca 518 günlük güvence anlamına geliyor.
Alaçatı Barajı’nın gerilemesi ayrı bir uyarı sinyali oldu. Çeşme yarımadasında yaz nüfusu 3-4 katına çıkıyor ve su talebi buna paralel artıyor. Yüzde 73,08’lik doluluk şu an için rahatlatıcı gözükse de, bayram tatilinde 10 günde yüzde 2,7 oranına ulaşan gerilemenin yaz boyunca sürmesi halinde Alaçatı’nın ağustos sonuna kadar ciddi biçimde tüketilebileceğine işaret ediyor.
ŞEHİRLERE GÖRE BARAJ DOLULUK ORANLARI
BARAJ DOLULUK ORANI NEDEN ÖNEMLİ?
İzmir’in su güvenliği büyük ölçüde Tahtalı Barajı’nın seyrine bağlı. Kentin içme suyunun neredeyse yarısını tek başına karşılayan bu barajda haziran ayıyla birlikte başlayan erime süreci, doluluk oranlarının günlük takibini zorunlu kılıyor.
DOLULUK ORANI NASIL HESAPLANIYOR?
Barajdaki mevcut su hacminin o barajın maksimum kapasitesine bölünüp yüzle çarpılmasıyla elde edilen yüzde, doluluk oranını veriyor. Yağışlar, tüketim, buharlaşma ve mevsimsel koşullar bu rakamı her gün değiştiriyor. İzmir gibi büyük kentlerde su planlamasının temel göstergesi olarak izleniyor.
AKTİF DOLULUK İLE TOPLAM DOLULUK NEDEN FARKLI?
Barajın dip kısmında kalan ve teknik nedenlerle çekilemeyen su ölü hacim olarak tanımlanıyor. Toplam doluluk bu kısmı da sayarken, aktif doluluk yalnızca kullanılabilecek suyu ölçüyor. İZSU verileri aktif doluluk üzerinden paylaşılıyor; bu İzmir’in gerçek su durumunu daha doğru yansıtıyor.
İZMİR BARAJLARINDA GÜVENLİ EŞİK NE KADARDIR?
Tahtalı için uzmanlar yüzde 50’yi kritik sınır olarak çiziyor. Bu seviyenin altında yaz boyunca su yönetimi güçleşiyor. 2025’te Tahtalı tek haneli seviyelere düşmüş ve 6 aylık gece kesintilerine yol açmıştı. Küçük barajların dolu olması sistemi kurtarmıyor; İzmir’in kaderini Tahtalı belirliyor.
SU SEVİYESİ DÜŞTÜĞÜNDE NELER YAŞANIR?
Doluluk düştükçe etkiler kademeli biçimde ortaya çıkıyor. Önce su baskısı zayıflıyor, sonra gece kesintileri başlıyor. İzmir 2025’te bu sürecin en ağırını yaşadı; 13 ilçede gece kesintileri uygulandı, Gördes’in ölü hacminden su çekildi, 20 yıldır atıl kalan Güzelhisar hattı onarıldı. Tüm bu olağanüstü önlemlerle ihtiyacın ancak yüzde 28’i karşılanabilmişti.
İZMİR BARAJLARINDAKİ SU NE İÇİN KULLANILIYOR?
Tahtalı tek başına kentin içme suyunun yaklaşık yüzde 44’ünü sağlıyor; 11 ilçeye su veriyor. Gördes ve Balçova da içme suyu amacıyla çalışıyor. Alaçatı Kutlu Aktaş Çeşme yarımadasına hem içme hem sulama suyu sağlıyor; yaz sezonunda yarımadanın nüfusu 3-4 katına çıktığından bu barajın doluluk seviyesi ayrıca kritik.
