Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın paylaştığı çarpıcı rakamlara göre, tarladan markete uzanan zincirde üretici ile tüketici arasındaki en uç uçurum yüzde 393,7’lik bir farkla elmada yaşandı.
Bu durum ürünün market raflarında üretici fiyatının tam 4,9 katına satılması anlamına geliyor. Elmanın ardından yüzde 329,9’luk farkla havuç gelirken, yeşil soğan ve marul gibi temel gıda ürünlerinde de fiyat farkının yaklaşık 3,5 kat seviyelerinde seyrettiği görülüyor.
‘SADECE O ARACILAR KAYBEDECEK’
Ekonomist Gökhan Çapoğlu ise bu verilerin sistemdeki yapısal bir soruna işaret ettiğini belirterek çözüm önerisinde bulundu.
Çapoğlu, devletin doğrudan pazarlamayı mümkün kılacak bir örgütlenmeyi teşvik etmesi durumunda hem üreticinin hem de tüketicinin kazanacağını vurguladı.
Bu tür bir modelin hayata geçirilmesiyle birlikte tarladaki fiyatın sofraya yansıyan maliyetinin dengeleneceğini ifade eden Çapoğlu, böyle bir düzende sadece fahiş kâr marjlarıyla hareket eden aracıların kaybedeceğinin altını çizdi.
Çapoğlu’nun açıklamalarının tamamı şu şekilde;
“Nisan ayında üretici ile market fiyat farkı en fazla elmada olmuş. Elma 4,9 kat, havuç 4,3 kat, yeşil soğan ve marul 3,5 kat fazlaya satılmış. Devlet doğrudan pazarlamayı sağlayacak örgütlenmeyi teşvik etse hem üretici, hem de tüketici kazanacak, sadece aracılar kaybedecek.”
