Son günlerde İstanbul ve çevre illerde cep telefonlarıyla kaydedilen çekirge görüntüleri sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Görüntülerin kısa sürede yayılmasıyla birlikte “Çekirge istilası kıyamet alameti mi?”, “Kur’an’da çekirge istilası geçiyor mu?” ve “Çekirge istilası neyin habercisi?” soruları arama motorlarında en çok araştırılan konular arasına girdi. Tartışmalar sürerken Tarım ve Orman Bakanlığı da kamuoyunda paniğe neden olan iddialarla ilgili resmi açıklama yaptı.
Bakanlık: Çekirge istilası söz konusu değil
Tarım ve Orman Bakanlığı, İstanbul ve Tekirdağ başta olmak üzere Marmara Bölgesi’nde yürütülen saha çalışmaları sonucunda tarımsal üretimi tehdit eden herhangi bir çekirge istilası ya da ekonomik zarar oluşturabilecek bir çekirge popülasyonunun tespit edilmediğini açıkladı.
Bakanlığın açıklamasında, sosyal medyada paylaşılan görüntülerdeki çekirgelerin tamamının Türkiye’de doğal olarak bulunan yerli türlere ait olduğu belirtilerek, “İddia edildiği gibi Balkanlar’dan, Afrika’dan veya başka bir bölgeden ülkemize ulaşan sürü halinde bir çekirge istilası söz konusu değildir.” ifadelerine yer verildi.
İstanbul’da görülen türün ise Beyaz yüzlü çalı çekirgesi (Decticus albifrons) olduğu, bu türün tarımsal üretime zarar vermediği; aksine zararlı böceklerle beslenerek biyolojik dengeye katkı sağladığı bildirildi.
Çekirge istilası kıyamet alameti mi?
Sosyal medyada yayılan görüntülerin ardından birçok kişi, çekirge istilasının İslam’da kıyamet alametleri arasında yer alıp almadığını araştırmaya başladı.
İslam kaynaklarında kıyamet alametleri büyük ve küçük alametler olarak iki başlık altında değerlendiriliyor, klasik İslam kaynaklarında ve sahih hadislerde, çekirge istilasının tek başına kıyametin kesin alametlerinden biri olduğuna ilişkin açık bir bilgi bulunmamaktadır.
Bu nedenle İslam alimleri, herhangi bir çekirge istilasını doğrudan kıyametin yaklaştığının işareti olarak yorumlamanın dini açıdan doğru bir yaklaşım olmadığını ifade etmektedir.
Kur’an-ı Kerim’de çekirge ile ilgili ayet var mı?
Kur’an-ı Kerim’de çekirgelerden çeşitli ayetlerde bahsedilmektedir. Bunların en bilineni, Hz. Musa döneminde Firavun ve kavmine gönderilen ilahi uyarılar arasında yer alan çekirge musibetidir.
Araf Suresi 133. ayette şöyle buyrulmaktadır:
“Bunun üzerine onların üzerine ayrı ayrı mucizeler olarak tufan, çekirge, haşerat, kurbağalar ve kan gönderdik…”
İslam alimleri, bu ayetin belirli bir kavme gönderilen ilahi uyarıyı anlattığını, günümüzde görülen her çekirge olayının bu ayetle doğrudan ilişkilendirilemeyeceğini vurgulamaktadır.
Öte yandan Kur’an’da bazı ayetlerde insanların kıyamet günü kabirlerinden çıkışları çekirgelerin etrafa dağılmasına benzetilerek tasvir edilir. Bu benzetme, çekirge istilasının kıyamet alameti olduğu anlamına gelmemektedir.
Hadislerde çekirge istilası kıyamet alameti olarak geçiyor mu?
Sahih hadislerde kıyametin büyük alametleri arasında Deccal’in ortaya çıkışı, Hz. İsa’nın yeryüzüne inişi, Ye’cüc ve Me’cüc’ün çıkışı, Dabbetü’l-Arz, Güneş’in batıdan doğması ve benzeri olaylar sayılmaktadır.
Çekirge istilası ise bu alametler arasında açık şekilde yer almamaktadır. Bu nedenle güvenilir dini kaynaklar, çekirge sürülerinin görülmesini tek başına kıyamet alameti olarak değerlendirmemektedir.
Çekirge istilaları neden yaşanıyor?
Uzmanlara göre çekirge popülasyonlarındaki artış; iklim koşulları, yağış miktarı, sıcaklık değişimleri ve üreme dönemleri gibi doğal çevresel etkenlere bağlı olarak ortaya çıkabiliyor. Bazı dönemlerde popülasyon yoğunluğunun artması ve rüzgarın etkisiyle yerleşim alanlarına taşınmaları, vatandaşların bu canlıları daha sık görmesine neden olabiliyor.
Tarım ve Orman Bakanlığı da yaptığı açıklamada, Türkiye’de çok sayıda çekirge türünün doğal olarak yaşadığını, dönemsel popülasyon artışlarının doğal bir süreç olduğunu ve mevcut durumda mücadeleyi gerektirecek herhangi bir olumsuzluğun bulunmadığını bildirdi.
