CHP Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, başta Şanlıurfa olmak üzere birçok ilde çiftçilere yapılması gereken tarımsal destek ödemelerine Ziraat Bankası aracılığıyla fiilen erişilemediği, destek tutarlarının bloke edildiği veya geciktirildiği, bu uygulamanın yalnızca borçlu çiftçilerle sınırlı kalmadığı, borcu bulunmayan çiftçilerin dahi destek ödemelerine zamanında ulaşamadığına dikkat çekti.
Tanal, tarımsal destek ödemelerinin, üretimin sürdürülebilirliği ve çiftçinin ekonomik varlığını koruması açısından doğrudan gelir niteliği taşıdığı, bu ödemelere müdahale edilmesinin çiftçinin üretim gücünü zayıflattığı ve kamu tarafından sağlanan desteğin amacını ortadan kaldırdığına işaret etti. Tanal, Bakan Şimşek’e, şu soruları yöneltti:
“Çiftçilere yapılması gereken tarımsal destek ödemelerine Ziraat Bankası aracılığıyla fiilen/erişilemediği, bu ödemelerin bloke edildiği veya geciktirildiği doğru mudur? Bu uygulama hangi idari karar veya talimat doğrultusunda yürütülmektedir? Tarımsal destek ödemelerinin elektrik borcu veya benzeri gerekçelerle bloke edilmesi veya geciktirilmesi hukuken mümkün müdür? Bu uygulamanın açık yasal dayanağı nedir? Borcu bulunmayan çiftçilerin destek ödemelerine erişememesi veya gecikmeli erişmesi söz konusu ise, bunun nedeni nedir? Tarımsal destek ödemelerine erişemeyen veya gecikmeli erişen çiftçi sayısı kaçtır? Bu durumdan etkilenen toplam ödeme tutarı ne kadardır?”
YANIT ZİRAAT’TEN
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek önergeye Ziraat Bankası’ndan gelen yanıtla karşılık verdi. Ziraat Bankası ise yanıtında, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nce Yürütülen Hizmetler Hakkında Yasa’ya dikkat çekti. Yasada, “Devlet tarafından yapılacak destekleme ödemesi almaya hak kazanan çiftçilerin vadesi geldiği halde ödenmeyen sulama işletme ve bakım ücreti veya su kullanım hizmet bedeli borcu veya münferiden tarımsal sulamada kullanılan elektrik enerji borcu bulunması halinde; DSİ veya işletme ve bakım sorumluluğu devredilen gerçek veya tüzel kişi veya elektrik dağıtım şirketi ve/veya elektrik perakende satış şirketi tarafından tarımsal destekleme ödemesi yapacak bankaya borç miktarı bildirilir. Bu bildirim üzerine; çiftçilerin destekleme ödemelerinden borç tutarı mahsup edilerek DSİ veya işletme ve bakım sorumluluğu devredilen gerçek veya tüzel kişiye veya elektrik dağıtım şirketine ve/veya elektrik perakende satış şirketine ödenir. (…)” hükmünün yer aldığına dikkat çekildi.
Banka yanıtında, “Dolayısıyla, çiftçilerimize destekleme ödemeleri sürecinde söz konusu kanun kapsamında gerekli mahsup işlemleri yapılabilmektedir” dedi. Bakanlık, “tarımsal destek ödemelerine erişemeyen veya gecikmeli erişen çiftçi sayısı kaçtır” sorusuna ise yanıt vermedi.
