NASA’nın Dünya Gözlemevi, Moritanya sınırları içerisinde yer alan Richat Yapısı’na dair güncel verileri paylaştı. Astronotlar için uzaydan bir referans noktası görevi gören bu devasa oluşumun, uzun yıllar sanılanın aksine bir meteor çarpması sonucu değil, jeolojik bir yükselme ve erozyon süreciyle oluştuğu saptandı. 40 kilometreyi aşan çapıyla dikkat çeken yapının, Dünya’nın iç kuvvetlerinin bir sonucu olduğu bilimsel olarak kanıtlandı.
METEOR KRATERİ DEĞİL JEOLOJİK KUBBE
Jeolojik çalışmalar, yapının merkezinde en eski kayaların, kenarlarında ise daha genç katmanların halka şeklinde dizildiğini ortaya koydu. Uzmanlar, bu katmanlı yapının meteor kraterlerinde görülmediğini, bölgenin bir zamanlar yükselmiş bir kubbe olduğunu bildirdi. Kubbenin açığa çıkmasının ardından gerçekleşen farklılaşmış erozyonun, sağlam katmanları dairesel sırtlar halinde bırakarak “göz” şeklindeki mevcut görünümü oluşturduğu saptandı.
SAHRA TOZLARININ KÜRESEL EKOSİSTEME ETKİSİ
NASA araştırmaları, rüzgarların Sahra Çölü’nden her yıl ortalama 182 milyon ton tozu havaya kaldırdığını belgeledi. Bu toz kütlesinin yaklaşık 27,7 milyon tonunun Amazon Havzasına düştüğü ve bölgeye yıllık 22 bin ton fosfor taşıyarak orman gelişimine katkı sağladığı saptandı. Ayrıca toz birikiminin okyanus verimliliğiyle doğrudan ilişkili olduğu; küresel deniz ürünleri ihracatının %4,5’ine, bazı bölgelerde ise %40’ına varan oranda mineral desteği sağladığı kaydedildi.
1000 KİLOMETRELİK “SAHRA HAVA TABAKASI”
İlkbahar sonundan sonbahar başına kadar oluşan çok kuru ve tozlu hava kütlesinin, binlerce kilometre yol katederek Amerika Birleşik Devletleri’ne ulaştığı saptandı. Bilim insanları, bu tabakanın ulaştığı bölgelerde puslu gökyüzüne ve tropikal siklon gelişiminde değişimlere neden olduğunu bildirdi. NASA, tozun yerel olarak solunum problemlerine yol açabilse de uzun mesafelerde ekosistem için hayati bir besin kaynağı taşıdığını raporladı.
