Emekli maaş zammı tehlikede mi? SGK’da mali kriz, Özgür Erdursun açıkladı

Dünya Gazetesi yazarı Özgür Erdursun’un analizine göre, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) mali dengesi 2025 yılında fazla verirken, 2026’nın ilk ayında ortaya çıkan tablo önemli bir kırılmaya işaret ediyor. Erdursun, bu değişimin yalnızca rakamsal değil, yapısal bir sorgulamayı da beraberinde getirdiğini vurguluyor.

2025 Fazla ile Kapandı, 2026 Açıkla Başladı

SGK verilerine göre 2025 yılı Aralık ayında:

Gelirler: 618,6 milyar TL
Giderler: 509,2 milyar TL
Denge: 109,4 milyar TL fazla

Ancak 2026 yılı Ocak ayında tablo tersine döndü:

Gelirler: 455,3 milyar TL
Giderler: 545,5 milyar TL
Denge: 90,1 milyar TL açık

Erdursun, “Sadece bir ayda fazla veren yapıdan ciddi açık veren bir yapıya geçiş söz konusu” diyerek bu değişimin dikkat çekici olduğunu belirtiyor

Yıllık Veriler Hala Pozitif

2025 yılı geneline bakıldığında ise SGK’nın dengesi hâlâ pozitif:

Gelirler: 5,59 trilyon TL
Giderler: 5,56 trilyon TL
Denge: 35,2 milyar TL fazla
Bu durum, sistemin genel olarak bozuk olmadığını ancak 2026’ya girerken aylık bazda ciddi bir kırılganlık oluştuğunu gösteriyor

Gider Artışı Beklenen Seviyede

Ocak ayında giderlerde artış yaşandı. Özellikle emekli aylıkları:

Aralık 2025: 335,5 milyar TL
Ocak 2026: 390,6 milyar TL
Yaklaşık 55 milyar TL’lik artış gerçekleşti.

Erdursun bu artışın sürpriz olmadığını belirterek şu ifadeleri kullanıyor:
“SSK ve Bağ-Kur emeklilerine yüzde 12,19, en düşük emekli aylığında yüzde 18,4 ve memur emeklilerinde yüzde 18,6 artış yapıldı. Dolayısıyla gider tarafındaki yükseliş öngörülebilir.”

Asıl Sorun: Prim Tahsilatında Sert Düşüş

Analize göre asıl kırılma gelir tarafında, özellikle prim tahsilatında yaşandı:

Aralık 2025 prim gelirleri: 452,5 milyar TL
Ocak 2026 prim gelirleri: 327,1 milyar TL
Yaklaşık 125 milyar TL’lik düşüş dikkat çekiyor.

Erdursun bu noktada kritik bir detaya dikkat çekiyor:
“SGK’nın açıkladığı gelirler tahakkuk değil, tahsilat esasına dayanıyor. Yani sorun beklenen prim değil, kasaya giren paranın azalmasıdır.”

Bu Düşüş Ne Anlama Geliyor?

Yazıda, prim tahsilatındaki gerilemenin arkasında olabilecek nedenler şu şekilde sıralanıyor:

İstihdamda düşüş
Kayıt dışı çalışmada artış
Eksik veya düşük ücret bildirimi
Tahsilat performansında zayıflama
İşverenlerin ödeme ertelemesi

Erdursun’a göre özellikle teşviklerin azaltılması da ters etki yaratmış olabilir:
“Teşviklerin düşürülmesi teorik olarak gelirleri artırmalıydı. Ancak sahada işveren maliyetlerini artırarak tahsilat davranışını zayıflatmış olabilir

Emekliler İçin Ek Zam Zor Görünüyor

Mevcut tablo, emekliler açısından da önemli sonuçlar doğuruyor. Temmuz ayında enflasyon farkı verilmesi beklenirken:

SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yaklaşık yüzde 15
Memur ve memur emeklileri için yaklaşık yüzde 11 artış öngörülüyor
Ancak Erdursun’a göre bunun dışında bir artış ihtimali zayıf:
“Emeklilerin beklentisi sadece enflasyon farkı değil. Ancak mevcut mali tabloda ek artış yapılması zor görünüyor.”

Kritik Soru: Prim Tahsilatı Neden Düşüyor?

Yazının sonunda Erdursun, asıl sorunun altını net şekilde çiziyor:
“2026 yılına girerken SGK’nın karşı karşıya olduğu temel soru şu: Prim tahsilatı neden düşüyor?”

Bu sorunun yanıtının ise şu alanlarda aranması gerektiğini belirtiyor:

İstihdam verileri
SGK bildirimleri
Tahsilat performansı
Kayıt dışı ekonomi
İşveren davranışları

SGK’nın 2025’te fazla vermesine rağmen 2026’ya açıkla başlaması, sistemde geçici mi yoksa yapısal mı bir sorun olduğu tartışmasını gündeme taşıdı. Önümüzdeki aylarda açıklanacak veriler, bu bozulmanın kalıcı olup olmadığını belirleyecek.

Erdursun’un ifadesiyle:
“Eğer prim tahsilatında toparlanma görülmezse, karşı karşıya olduğumuz durum geçici değil, yapısal bir sorun olarak değerlendirilmek zorunda kalacak.”

Author: Hakan Kaplan

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir