Onlarca yıldır gündemde olan proje son yıllarda yeniden hız kazanırken, İspanya ve Fas’taki kurumlar güzergah ve zemin etütleri üzerinde çalışmalarını sürdürüyor. Yetkililer, deniz tabanındaki karmaşık jeolojik yapı nedeniyle mühendislik açısından dünyanın en zorlu altyapı projelerinden biriyle karşı karşıya olduklarını belirtiyor.
DENİZİN ALTINDA 475 METRE DERİNLİĞE ULAŞACAK
Planlara göre tünel, İspanya’nın güneyindeki Tarifa bölgesi ile Fas’ın Tanca kenti yakınlarındaki Malabata bölgesini birbirine bağlayacak. Yaklaşık 42 kilometre uzunluğundaki hattın 27 kilometrelik bölümü denizin altında yer alacak. Bazı kesimlerde tünelin deniz seviyesinin yaklaşık 475 metre altına kadar inmesi öngörülüyor.
Projede iki ayrı demiryolu tüpü ile bakım ve acil durum geçişleri için üçüncü bir servis tüneli bulunacak. Bu yapı sayesinde hem yüksek hızlı yolcu trenleri hem de yük trenleri aynı hat üzerinde hizmet verebilecek. Uzmanlar, Cebelitarık Boğazı’nın altındaki sert kaya yapısı ve sismik hareketliliğin inşaat sürecini zorlaştıran başlıca unsurlar arasında yer aldığını belirtiyor.
1980’LERDE BAŞLADI, HEDEF 2040
İspanya ile Fas arasında tünel fikri ilk kez 1980’li yıllarda gündeme geldi. İki ülke tarafından kurulan ortak komisyonlar, uzun yıllar boyunca fizibilite çalışmaları yürüttü. Son dönemde yeniden hız kazanan projede yeni jeolojik araştırmalar ve deniz tabanı incelemeleri için ek bütçeler ayrıldı.
Projeye ilişkin güncel tahminler, toplam maliyetin yaklaşık 15 milyar avroya ulaşabileceğini gösteriyor. Bu rakam; ana demiryolu tünelleri, servis tüneli, terminaller ve güvenlik sistemleri gibi altyapı yatırımlarını kapsıyor. Finansmanın İspanya, Fas ve Avrupa Birliği kaynaklarının ortak katkısıyla sağlanması planlanıyor.
Mevcut planlamalara göre tünelin 2030’lu yıllarda inşasına başlanması ve yaklaşık 2040 yılı civarında hizmete alınması hedefleniyor. Tamamlandığında Avrupa ile Afrika arasındaki ulaşım sürelerinin önemli ölçüde kısalması, ticaret hacminin artması ve iki kıta arasında kesintisiz demiryolu bağlantısının sağlanması bekleniyor.