Küresel enerji piyasalarında yaşanan tedarik hareketliliği ve artan mevsimsel talep, kömür fiyatlarını hızla yukarı taşıdı. Asya piyasaları için gösterge niteliğinde kabul edilen Newcastle kömürünün haziran vadeli kontratı, ton başına 152,25 dolara kadar tırmanarak son 2,5 yılın en yüksek fiyat seviyesine ulaştı.
Newcastle kömür vadeli işlemleri, 5 Haziran tarihindeki seansı ton başına 148,75 dolardan tamamlamıştı. Yeni işlem gününde TSİ 16.10 itibarıyla yüzde 1,51 oranında değer kazanan kömürün tonu 152,25 dolardan işlem gördü. Kaydedilen bu tutar, 3 Aralık 2023 tarihinden bu yana piyasalarda görülen en yüksek rakam olarak kayıtlara geçti.
Benzer bir yukarı yönlü hareketlilik Avrupa piyasasında da gözlendi. API2 Rotterdam kömürü vadeli işlemler piyasası, mayıs ayını ton başına 112 dolar seviyesinde kapatmasının ardından, bugün TSİ 16.10 sularında 137,30 dolar seviyesine kadar yükseldi.
Enerji analistleri, kömür fiyatlarında yaşanan bu dik ivmelenmeyi üç ana nedene bağlıyor:
Endonezya’nın Yeni İhracat Kuralları: Dünyanın en önemli üreticilerinden olan Endonezya’nın yürürlüğe koyduğu yeni ihracat mevzuatları, limanlardaki ürün sevkiyatlarının gecikmesine ve piyasada arz sıkışıklığına yol açtı.
Yaz Mevsimi ve Klima Kullanımı: Kuzeydoğu Asya genelinde hava sıcaklıklarının yükselmesiyle birlikte, özellikle Çin gibi dev tüketici ülkelerde klima kullanımı arttı. Elektrik santrallerinin artan bu yaz talebini karşılamak adına kömür alımlarını hızlandırması fiyatları doğrudan tetikledi.
Hürmüz Boğazı’ndaki Lojistik Riskler: Hürmüz Boğazı üzerinde tırmanan nakliye ve güvenlik riskleri, doğal gaz tedarikini zorlaştırarak elektrik üretimindeki gaz maliyetlerini yükseltti. Bu durum, enerji yoğun endüstrilerin daha hızlı ve erişilebilir bir alternatif olan kömüre yönelmesine neden oldu.
