İran’ın Dini Lideri Mücteba Hamaney’in, ülkenin yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının üçüncü bir ülkeye transfer edilmemesi yönünde kesin talimat verdiği iddia edildi. Reuters’a konuşan üst düzey iki İranlı kaynak, bu kararın ardından Washington ile yürütülen müzakerelerde Tahran’ın pozisyonunun tamamen sertleştiğini doğruladı.
ABD yönetimi, nükleer silah yapımına yakın seviyedeki bu uranyumun İran dışına çıkarılmasını nükleer risklerin azaltılması adına şart koşarken; Hamaney’in bu seçeneğe kapıyı kapatması, müzakerelerin geleceğini büyük bir belirsizliğe sürükledi.
Tahran yönetimi, nükleer programının barışçıl olduğunu yinelerken, uranyum stoklarının ülke içinde kalmasını bir “egemenlik ve ulusal güvenlik” meselesi ve kırmızı çizgi olarak tanımlıyor.
Krizin derinleşmesiyle birlikte ABD Başkanı Donald Trump’tan çok sert bir askeri hamle uyarısı geldi. Trump, Tahran yönetiminin uranyum zenginleştirme faaliyetlerini kalıcı olarak durdurmaması ve Hürmüz Boğazı’ndaki abluka kontrolünden tamamen vazgeçmemesi halinde, hafta sonu veya önümüzdeki hafta başında İran nükleer tesislerine yönelik “yeni ve büyük bir hava bombardımanı” başlatılabileceğini ilan etti.
İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) ise Trump’ın askeri tehditlerine gecikmeden yanıt verdi. Çarşamba günü yapılan resmi açıklamada, ABD’ye küresel asimetrik misilleme sinyalleri verilerek şu ifadelere yer verildi:
“Eğer İran’a yönelik saldırganlık tekrarlanırsa, vaat edilen bölgesel savaş bu kez Orta Doğu sınırlarının da ötesine taşacaktır.”
Askeri ve siyasi gerilimin zirve yapması, küresel finans piyasalarında kartların yeniden dağılmasına yol açtı. Güne düşüşle başlayan petrol fiyatları, sıcak çatışma riskinin belirmesiyle yönünü hızla yukarı çevirirken, altın fiyatlarında gerileme kaydedildi.
Gelişmeler öncesinde 105 dolar seviyelerinde ekside seyreden Brent petrolün varil fiyatı, tehditlerin ardından 1,3 değer kazanarak 106,41 dolara ulaştı. ABD tipi ham petrol (WTI) ise yüzde 1,6 artışla 99,82 dolara tırmandı. Altın piyasası ise haber akışıyla birlikte aşağı yönlü ivmelenerek yüzde 0,8 kayıpla 4 bin 505 dolar seviyesine kadar geri çekildi