Gazeteci Fatih Altaylı, devletin iç yapısını yakından tanıyan bir isimle yaptığı görüşmeyi köşesine taşıyarak, Türkiye’nin son dönemde en çok tartıştığı konulardan biri olan sokak çeteleri ve organize suç örgütlerine dair kritik bir değişimi gün yüzüne çıkardı. Altaylı’nın aktardığına göre, “Daltonlar” ve “Casperlar” gibi isimlerle anılan bu yapılar, artık emniyetin yanı sıra Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) tarafından da “birinci öncelikli ulusal güvenlik meselesi” olarak takip ediliyor.
“Devlet başka yöne bakarken aradan sıyrıldılar”
Gazeteci Fatih Altaylı’nın görüştüğü kaynak, bu durumu devletin odak noktasının farklı yerlerde olmasıyla açıklıyor:
“Devlet gücünü daha büyük meselelere dikmişti. PKK bağlantılı çeteler, uyuşturucu baronları, siyasi yönü de varmış gibi görünen suç organizasyonları… Devletin organları bunlarla ilgilenirken, yanda gelişen bu çeteleri görmedi. Çünkü o tarafa bakmıyordu.”
Bu yapıların Meksika ve Brezilya’daki kartel oluşumlarına benzer bir sosyoekonomik kaynaktan beslendiğini belirten yetkili, bu çetelerin “aynı güce erişemeden fark edildiklerini” ifade etti.
Kuluçka merkezi: Yanlış kentleşme ve Esenyurt
Çeteleşmenin kökeninde yatan temel sorunun polisiye tedbirlerden ziyade sosyolojik ve kentsel hatalar olduğu vurgulanıyor. Özellikle İstanbul’un bazı ilçeleri bu oluşumların merkezi olarak işaret ediliyor.
“Bunlar aslında yanlış kentleşmenin, kötü şehirleşmenin eseri. Mesela Esenyurt. İlk orayı sayabiliriz. Asıl kuluçka Esenyurt’tu. Bu bölge bugün tam bir felaket. Buraya bir günde gelinmedi. 1990’ların ortasından başlayan hatalar zincirinin sonucu.”
MİT ilk kez devrede
Görüşmenin en çarpıcı noktası ise devletin bu tehdide karşı aldığı yeni pozisyon. Daha önce sadece Emniyet Genel Müdürlüğü’nün sorumluluk alanında görülen sokak yapılanmaları için artık en üst düzey istihbarat birimleri seferber edilmiş durumda.
Altaylı’nın köşesine taşıdığı bilgiye göre “Daha önce Milli İstihbarat Teşkilatı’nın içinde bu tarz organizasyonlara ilişkin bir yapılanma yoktu. Şimdi ilk kez Milli İstihbarat bu tip sokak çetelerini, varoş yapılanmalarını izlemeye, incelemeye başladı.”
