ABD Merkez Bankası’nda (Fed) kritik bir görev değişikliği bekleniyor. ABD Devlet Başkanı Donald Trump’ın ikinci kez göreve geldikten sonra sık sık hedef gösterdiği Fed Başkanı Jerome Powell, görev süresinin dolmasına sayılı günler kala son toplantısına hazırlanıyor.
Powell’ın mirası, Kovid-19 salgınından savaşlara kadar devasa krizlerle şekillenirken, halefi Kevin Warsh’un onay süreci Washington’daki siyasi kördüğüm nedeniyle belirsizliğini koruyor.
KRİZLERİN GÖLGESİNDE GEÇEN SEKİZ YIL
Jerome Powell, 2018 yılında Janet Yellen’dan devraldığı koltukta, son 40 yılın ekonomi diplomasına sahip olmayan tek başkanı olarak tarihe geçti. Görev süresi boyunca hem Cumhuriyetçi Donald Trump hem de Demokrat Joe Biden ile çalışan Powell, kurumun bağımsızlığını koruma çabasıyla öne çıktı. Powell’ın 8 yıllık karnesinde öne çıkan başlıklar şunlar oldu:
Salgınla Mücadele: Kovid-19 döneminde faizleri sıfıra çekerek piyasaya trilyonlarca dolarlık likidite sağladı.
Enflasyon Sınavı: 2021’de enflasyonun “geçici” olduğunu savunmasıyla eleştirilen Powell, Haziran 2022’de yüzde 9 ile 41 yılın zirvesini gören fiyat artışları karşısında 11 kez faiz artırımına giderek sert bir sıkılaşma döngüsü başlattı.
Savaş ve Enerji Şoku: Rusya-Ukrayna Savaşı ve Şubat 2026’da patlak veren ABD/İsrail-İran savaşı kaynaklı enerji şokları, Powell yönetimini son ana kadar temkinli bir duruşa mecbur bıraktı.
2018’DEN 2026’YA ABD EKONOMİSİ
Powell göreve geldiğinde yüzde 2,3 olan yıllık enflasyon, Mart 2026 itibarıyla yüzde 3,3 seviyesinde seyrediyor. İşsizlik oranı yüzde 4,1’den yüzde 4,3’e çıkarken, Fed’in bilançosu salgın müdahaleleriyle ulaştığı 9 trilyon dolarlık zirveden Nisan 2026 itibarıyla 6,7 trilyon dolara gerilemiş durumda.
Politika faizi ise bugün yüzde 3,5-3,75 aralığında bulunuyor.
HALEF SAVAŞLARI VE SİYASİ KÖRDÜĞÜM
Powell’ın 15 Mayıs’ta resmen sona erecek görev süresi öncesinde, halefi olarak gösterilen Kevin Warsh’un onay süreci sancılı ilerliyor. Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısını son kez yönetmeye hazırlanan Powell’a yönelik Trump yönetimi tarafından başlatılan “tadilat maliyeti soruşturması”, Senato’daki onay sürecini tıkamıştı.
Her ne kadar 24 Nisan’da ABD Adalet Bakanlığı Başsavcısı Jeanine Pirro tarafından soruşturmanın kapatılması talimatı verilse de, Washington’daki gerilim dinmiş değil. Senato’daki bazı üyeler, Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook ile ilgili “görevden alma” davası sonuçlanmadan yeni başkanın atanmasına sıcak bakmıyor.
GEÇİCİ BAŞKANLIK İHTİMALİ MASADA
15 Mayıs sonrası için “geçici başkanlık” ihtimali hala masada duruyor. Powell, halefi atanana kadar yasalar gereği görevde kalacağını belirtirken, Trump’tan “yönetim kurulunda kalmaya devam ederse görevden alma” tehdidi geldi.
28-29 Nisan tarihlerindeki FOMC toplantısı Powell’ın takvimdeki son imzası olsa da, bayrak tesliminin ne zaman yapılacağı tamamen siyasi pazarlıklara endeksli.
