Amerika Birleşik Devletleri finans sistemi ve küresel para piyasaları, Beyaz Saray merkezli olağanüstü bir banknot iddiasıyla çalkalanıyor.
ABD yönetiminin, ülke tarihinde ilk kez hayatta olan bir liderin, yani Başkan Donald Trump’ın resminin basılacağı 250 dolarlık yeni banknotların tedavüle sokulması için ilgili darphane ve federal kurumlara yoğun bir baskı uyguladığı ortaya çıktı. Amerikan Washington Post (WP) gazetesinin üst düzey federal yetkililere dayandırdığı özel haberine göre, üzerinde Trump’ın portresinin yer alacağı bu yeni banknotlar için bürokratik girişimler en üst düzeyde hızlandırıldı. Ancak ABD yasaları, yaşayan bir insanın silüetinin paraya basılmasını kesin bir dille yasaklıyor.
DARPHANEYE BEYAZ SARAY’DAN “TRUMP” BASKISI
CNBC-e’de yer alan habere göre, Trump’ın Hazine Bakanlığı bünyesinde göreve atadığı Müsteşar Brandon Beach ile Kıdemli Danışman Mike Brown, ABD paralarının basımından sorumlu resmi kurum olan Baskı ve Gravür Bürosu’na (BEP) düzenli olarak ziyaretlerde bulunuyor.
İkilinin, üzerinde Trump’ın resminin yer alacağı 250 dolarlık banknot tasarımının onaylanması ve hemen basım aşamasına geçilmesi için büro personeline ve teknokratlara sistematik bir baskı kurduğu iddia edildi. Müsteşar Beach’in, geçtiğimiz ağustos ve eylül aylarında büro mühendislerine doğrudan Trump’ın resminin basılı olduğu ilk prototip banknot taslaklarını bizzat sunduğu belgelendi.
TASARIMI İNGİLİZ RESSAM YAPTI, TRUMP ONAYLADI
Hazırlanan gizli taslaklardan birinde, 250 dolarlık banknotun tam ortasında Başkan Donald Trump’ın yüzü yer alıyor. Portre, bizzat Başkan Trump’ın kendi imzası ile Hazine Bakanı Scott Bessent’in imzalarının tam ortasına konumlandırılmış durumda.
Banknotun özel tasarımını gerçekleştiren İngiliz ressam Iain Alexander, Washington Post gazetesine yaptığı resmi açıklamada taslağın detaylarını doğrulayarak, hazırladığı çalışmanın bizzat Donald Trump tarafından incelendiğini ve onaylandığını belirtti. Alexander; Trump’ın, paranın üzerine Amerikan bayrağının renklerinin işlenmesi ve ABD’nin kuruluşunun 250. yılını (Çeyrek Milenyum) anan özel bir logonun eklenmesi gibi orijinal tasarımdaki radikal değişiklikleri bizzat dikte ederek onay verdiğini kaydetti.
EN BÜYÜK ENGEL FEDERAL YASALAR
Beyaz Saray’ın bu hamlesine karşın, darphane ve federal kurum yetkilileri ile hukukçular çok net bir yasal duvara dikkat çekiyor. ABD’nin yürürlükteki federal mevzuatına ve tarihi para basım yasalarına göre, ABD doları üzerinde sadece vefat etmiş (hayatta olmayan) kişilerin görselleri ve portreleri işlenebiliyor. Kurum yetkilileri, halen görevde ve hayatta olan bir başkanın resminin Amerikan dolarına basılmasının yasal olarak suç teşkil edeceğini ve çok büyük bir anayasal kriz yaratacağını dile getiriyor. Eğer bu çabalar yasal bir formülle sonuca ulaşırsa, ABD tarihinde ilk kez hayatta olan bir kişinin görseli Amerikan doları üzerinde kullanılarak tarihe geçmiş olacak.
HAZİNE BAKANI BESSENT: “KONGRE ONAYLARSA BİZ HAZIRIZ”
Tartışmaların odağındaki isim olan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Beyaz Saray’da düzenlediği basın brifinginde gazetecilerin sorularını yanıtladı. Bakanlığın gizli bir operasyon yürütmediğini savunan Bessent, ABD Kongresi önünde zaten bu yönde hazırlanmış bir yasa tasarısı olduğunu hatırlattı. Bakanlığın sadece bu tasarının yasalaşması ihtimaline karşılık bir “ön hazırlık ve grafik çalışması” yürüttüğünü belirten Bessent, “Bakanlığım her zaman federal yasalara harfiyen uyacaktır, nihai karar tamamen Kongre’nin elindedir” dedi.
Bakan Bessent ayrıca, ABD’nin kuruluşunun 250. yıl dönümünü kutlayan bu denli prestijli ve tarihi bir anı banknotunda, ülkeyi o sırada yönetmekte olan mevcut başkanın resminin yer almasının kurumsal olarak hiçbir “uygunsuzluk” taşımadığının da altını çizdi.
Ülkenin 250. yılını anmak amacıyla geçen yıl Kongre’ye sunulan ancak muhalefetin sert tartışmaları nedeniyle rafa kaldırılan “Trump’lı 250 Dolar” yasa tasarısının, Cumhuriyetçilerin Kongre’deki çoğunluğu ele geçirmesiyle yeniden masaya indirileceği belirtiliyor.
