Reflü, mide içeriğinin yemek borusuna geri gelmesi durumudur. Bu hastalıkta, mide asidi yemek borusunun iç yüzeyini tahriş ederek, yanma, ağıza gelen ekşi su, öksürük veya ses kısıklığı gibi şikayetlere neden olur.
‘’İlaçlar yardımcı olabilse de, reflü diyetiyle ortaya çıkan şikayetleri hafifletmek mümkün’’ diyen İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Osman Erk, bu hastalığı tetikleyen yiyecekleri sıralayıp, hastalığa karşı sağlığı beslenme yollarını şöyle açıkladı:
İşte belirtileri
Reflü hastalığının yaygın belirtileri şunlardır:
-Göğüste yanma hissi. Genellikle mide ekşimesi olarak adlandırılır. Mide ekşimesi yemek yedikten sonra ortaya çıkar ve gece veya yatarken daha şiddetli hâle gelebilir.
-Boğazda yiyecek veya ekşi sıvının geri kaçması.
-Üst karın veya göğüs ağrısı.
-Yutma güçlüğü, yani disfaji.
-Boğazda bir yumru hissi.
Geceleyin mide reflüsü yaşıyorsanız, aşağıdaki belirtileri de yaşayabilirsiniz:
-Sürekli öksürük.
-Ses tellerinin iltihaplanması
-Yeni başlayan veya kötüleşen astım
Doğru terciler şikayetleri azaltır
Yiyecek ve içecek seçimleriniz iyileştikçe, alt özofagus sfinkteri (yemek borusunun -özofagus-mide ile birleştiği noktada bulunan, dairesel yapıda istemsiz çalışan bir kas halkasıdır) daha az tahriş olur, mide boşalması iyileşir ve gece atakları azalır.
Yatarken bu kurallara uyun
Gece saatleri semptomların en sık görüldüğü zaman dilimi olduğundan, şu noktalara dikkat edin:
-Yastığınızı yükseltin.
-Yemek borusuna asit maruziyetini azaltmak için sol tarafınıza yatın.
-Yatmadan üç veya daha fazla saat önce yemeğinizi bitirin.
-Yatak odanızı karanlık ve serin tutun. İyi bir uyku, ağrıya dayanıklılığı ve ağrı algısını iyileştirir.
Hastalar nelere dikkat etmeli?
1-Reflüye karşı, daha küçük ve eşit aralıklarla öğünler tüketin. Büyük öğünler mideyi şişirir ve reflüyü artırır. Küçük küçük 3 öğün ve bir ara öğün şeklinde beslenin.
2-Son öğünden sonra üç saat içinde uzanmaktan kaçının. Çok erken uzanmak reflüye neden olabileceğinden, mümkünse akşam yemeğini erken saatlerde yiyin.
3-Reflünüzü tetikleyen yiyecekleri belirleyin. Kızartmalar, nane, çikolata, alkol gibi yiyecek ve içeceklerden uzak durun.
4-Bir anda çok yağlı yiyecekler tüketmeyin. Bunlar midenin boşalmasını yavaşlatır. Kızartma yerine ızgara, fırınlanmış seçenekleri tercih edin.
Hamilelere önemli bir uyarı
Gebelik sırasında hormonal değişiklikler ve karın içi basıncı reflüyü yaygın hâle getirir. Bu nedenle, daha küçük öğünler, hafif proteinler ve daha erken akşam yemekleri tercih edilmelidir. İlaç konusunda kadın doğum ve gastroenteroloji uzmanlarına danışılmalıdır.
Gece çalışıyorsanız
Vardiyalı çalışma, sirkadiyen ritmi bozarak gece geç saatlerde atıştırma ihtiyacını artırır. İki ana öğün ve bir düzenli ara öğün planlayın; reflüye yol açan gıdalardan uzak durun.
Hangi gıdalar tüketilmeli?
Reflü diyeti, nelerden kaçınmanız gerektiği kadar neleri yemeniz gerektiğine de odaklanır. İşte tüketmeniz gerekenler:
-Yağsız proteinler: tavuk, hindi, balık.
-Tahıllar: Ölçülü porsiyonlarda, yulaf ezmesi, esmer pirinç, tam tahıllı ekmek
– Meyve ve sebzeler: Muz, kavun, elma, armut, yapraklı yeşillikler, salatalık, kabak
-Yağlar: Zeytinyağı, avokado, kuruyemişler ve tohumlar
-İçecekler: Su, zencefil veya papatya gibi bitki çayları.
Zamanlama da önemli
Yediğiniz şeyden bağımsız olarak, zamanlama reflü şikayetlerini şiddetlendirebilir veya hafifletebilir. Bu nedenle:
-Öğünleriniz arasında 4-5 saat ara olsun ve porsiyonları azaltın.
-Yatmadan en az üç saat önce akşam yemeğini bitirin.
-Yavaş yiyin. Yiyecekleri iyi çiğnemek sindirimi kolaylaştırır.
-Yemek sırasında ve sonrasında dik oturun.
-Bu alışkanlıklar, reflüyü tetikleyen faktörleri iyileştirerek diyetinize destek sağlar.
Sınırlı tüketilmesi gerekenler
-Çok yağlı ve kızarmış yiyecekler
-Pizza, hamburger gibi fast food’lar
-Domates ağırlıklı soslar ve turunçgiller
-Soğan ve sarımsak.
-Yüksek oranda gazlı içecek
-Alkol
-Çok acı yemekler.
Kahveden vazgeçilmeli mi?
Kahveden tamamen vazgeçmeniz gerekmiyor. Ancak, günün erken saatlerinde küçük miktarların sakıncası olmaz.
Kilo vermeye bakın
Hafif kilo vermek bile karın içi basıncını düşürerek reflüyü yatıştırır. Ayrıca, dar giysiler ve pantolonunuzun kemeri midenize başınç yapabilir ve yemeklerden sonra reflü şikayetlerine neden olabilir.
BÖYLE BESLENİN
-Izgara, fırınlanmış veya buharda pişirilmiş yemekler arasından seçim yapın; az yağlı olmasına özen gösterin..
-Patates kızartması yerine fırında patates, haşlanmış sebzeleri tercih edin.
-Yemek sonrası şekersiz çiklet çiğneyin (çiğneme tükürük salgısını artırır ve asidi nötralize etmeye yardımcı olabilir).
-Her gün düzenli olarak erken saatte uyuyun.