Yılın yarısına gelmeden fiyatlar uçtu: Yurttaşa sağlıklı beslenme de hayal oldu

Sağlık Bakanlığı’nın referans menüleri baz alınarak yapılan hesaplamalar, mutfaktaki enflasyonun resmi rakamların oldukça üzerinde seyrettiğini gösterdi. Toplum Çalışmaları Enstitüsü tarafından hazırlanan ‘İdeal Beslenme Endeksi’nin ilk sonuçları, 2026’nın ilk üç ayında sağlıklı beslenmenin kümülatif maliyetinin yüzde 20’yi aştığını ortaya koydu.

4 KİŞİLİK AİLENİN AYLIK GIDA FATURASI 51 BİN TL

Rapora göre, 10 yaşında bir kız çocuğu, 16 yaşında bir erkek çocuk, 42 yaşında bir kadın ve 42 yaşında bir erkekten oluşan dört kişilik bir ailenin sadece sağlıklı beslenebilmesi için gereken günlük gıda harcaması, mart ayı sonunda 1706 liraya ulaştı. Bu da aylık bazda 51 bin lirayı aşan bir gıda bütçesi anlamına geliyor.

SADECE ÇİĞ GIDA, PİŞİRME MALİYETİ DAHİL DEĞİL

Söz konusu 51 bin liralık maliyet, yalnızca ‘çiğ gıda’ ürünlerini kapsıyor. Bu rakama yemeğin pişirilmesi için gereken elektrik, doğalgaz, su masrafları ile hazırlık sürecindeki emek ve zaman maliyeti dahil edilmedi. Dışarıda yemek yeme giderleri de eklendiğinde, hanelerin gerçek mutfak enflasyonunun çok daha yüksek olduğu tahmin ediliyor.

GELİR EŞİTSİZLİĞİ GIDA HARCAMALARINA DA YANSIDI

Sözcü’nün haberine göre raporda, Türkiye’deki gelir eşitsizliğinin gıda harcamalarına yansımasına da dikkat çekildi. En yoksul yüzde 20’lik kesim, toplam harcamalarının yüzde 30,4’ünü gıda ve alkolsüz içeceklere ayırmak zorunda kalırken, en zengin yüzde 20’lik kesimde bu oran yalnızca yüzde 12,8 seviyesinde kaldı.

ÇOK BİREYLİ VE ÇOCUKLU HANELERDE BASKI ARTIYOR

Raporda, “Günlük harcama tutarlarının ulaştığı seviyeler, özellikle çok bireyli ve çocuklu haneler açısından aylık toplam maliyet üzerinde önemli bir baskı oluşturabilecek niteliktedir” denildi. Ayrıca, “Elde edilen bulgular, sağlıklı ve dengeli beslenme standardının korunmasının, kısa dönemli fiyat hareketleri karşısında dahi haneler açısından artan bir maliyet yükü doğurduğunu göstermektedir. Günlük maliyetlerdeki sınırlı görünen artışların dahi aylık toplam harcamaya yansıtıldığında anlamlı büyüklüklere ulaştığı dikkate alınmalıdır” uyarısı yapıldı.