Sude Güner
2024 yılında yayımlanan ve Stanford University araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmada, yaşlanmayla bağlantılı moleküler değişimler incelendi. Araştırmanın yazarlarından genetik uzmanı Michael Snyder, “Zaman içinde sadece yavaş yavaş değişmiyoruz. Bazı dönemlerde gerçekten dramatik değişimler yaşanıyor” dedi.
Araştırma kapsamında 108 yetişkin birkaç yıl boyunca düzenli olarak biyolojik örnek verdi. Bilim insanları RNA, proteinler, yağ molekülleri ve bağırsak ile cilt mikrobiyomu dahil toplam 135 binden fazla biyolojik özelliği takip etti. Katılımcılar ortalama 47 örnek verirken, en uzun süre takip edilen kişi 367 farklı örnek sundu. Araştırmacılar milyarlarca veri noktasını analiz ederek yaşlanmadaki değişim örüntülerini inceledi.
Sonuçlara göre incelenen moleküllerin yaklaşık yüzde 81’i özellikle iki dönemde belirgin değişim gösterdi. 40’lı yaşların ortasında yağ, alkol ve kafein metabolizmasıyla ilgili değişimler dikkat çekerken, kalp-damar sağlığı ile cilt ve kas yapısındaki değişimlerin de arttığı görüldü. 60’lı yaşların başında ise bağışıklık sistemi, böbrek fonksiyonları, karbonhidrat metabolizması ve yine kalp-damar sağlığıyla bağlantılı değişimlerin öne çıktığı belirtildi.
Araştırmacılar ilk yaşlanma belirtisini menopozla bağlantılı olabileceğini düşünse de bunun tek neden olmadığını vurguladı. Çünkü aynı yaş grubundaki erkeklerde de benzer moleküler değişimlerin görüldüğü ifade edildi. Araştırmanın ilk yazarı Xiaotao Shen, “Menopoz kadınlardaki değişimlere katkı sağlayabilir. Ancak hem erkeklerde hem kadınlarda etkili olan başka önemli faktörler de var gibi görünüyor” dedi.
Bilim insanları ayrıca çalışmanın yalnızca 25-70 yaş aralığındaki bireyleri kapsadığını ve örneklem grubunun görece küçük olduğunu belirtti. Araştırma, Nature Aging dergisinde yayımlandı.
