Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye-Kazakistan Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi Toplantısı ve Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’ne katılmak üzere Kazakistan’a gitti. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı, Esenboğa Havalimanı’ndan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ile Ankara Valisi Yakup Canpolat uğurladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile eşi Emine Erdoğan, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Kürşad Zorlu, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran ve Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç da Kazakistan’a hareket etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ziyareti öncesinde Astana’da hazırlıklar tamamlandı. Kentin birçok noktasına Türkiye ve Kazakistan bayrakları asılırken, resmi görüşmelerin yapılacağı bölgelerde geniş güvenlik önlemleri alındı.
Geçtiğimiz yıl Ankara’yı ziyaret eden Tokayev’in ardından gerçekleşecek temaslarda; enerji, ulaştırma, ticaret ve savunma sanayi başta olmak üzere birçok alanda yeni işbirliği başlıklarının ele alınması bekleniyor.
Kazakistan Cumhurbaşkanlığı Sarayı Akorda’dan yapılan açıklamada, Erdoğan ile Tokayev’in görüşmelerde “genişletilmiş stratejik ortaklık” seviyesine yükselen ilişkilerin mevcut durumunu ve geleceğini değerlendireceği belirtildi.
İki lider ayrıca Kazakistan-Türkiye Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi’nin 6. Toplantısı’na da başkanlık edecek.
GÜNDEMDE ORTA KORİDOR VE ENERJİ İŞBİRLİĞİ VAR
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Tokayev, 15 Mayıs’ta Türkistan kentinde düzenlenecek Türk Devletleri Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’nde yeniden bir araya gelecek.
Erdoğan’ın Astana temasları, Rusya-Ukrayna savaşı sonrası değişen jeopolitik dengeler açısından da yakından takip ediliyor. Özellikle Orta Asya, Güney Kafkasya ve Hazar hattındaki ticaret ve enerji koridorlarının geliştirilmesi, Türkiye-Kazakistan işbirliğini daha stratejik hale getiriyor.
Görüşmelerde Orta Koridor’un geliştirilmesi, Hazar geçişli taşımacılık projeleri, enerji güvenliği, lojistik bağlantılar ve savunma sanayi alanındaki işbirliklerinin öne çıkması bekleniyor.
Çin ile Avrupa arasında alternatif ticaret güzergâhı olarak görülen Orta Koridor’da iki ülke arasındaki koordinasyonun artırılması hedeflenirken, Bakü-Tiflis-Ceyhan hattı üzerinden taşınan Kazak petrolünün miktarının artırılması da gündemde yer alıyor.
Uzmanlar, Kazakistan’ın enerji kaynakları ve transit ülke konumunun, Türkiye’nin Avrupa’ya açılan lojistik merkezi rolüyle birleşerek bölgesel ölçekte tamamlayıcı bir ortaklık oluşturduğuna dikkat çekiyor.
TİCARET VE YATIRIMLARDA YENİ HEDEFLER
Erdoğan’ın ziyareti kapsamında iki ülke arasındaki ticaret hacmini artırmaya yönelik yeni hedeflerin açıklanması ve ulaştırma projelerinde kapsamlı işbirliklerinin gündeme gelmesi bekleniyor.
Kazakistan’da faaliyet gösteren Türk şirketleri; inşaat, altyapı, enerji, madencilik ve hizmet sektörlerinde önemli yatırımlara sahip bulunuyor. Astana’nın modernleşme sürecinde Türk müteahhitlik firmalarının üstlendiği projeler ekonomik ilişkilerin en somut örnekleri arasında gösteriliyor.
Resmi verilere göre Kazakistan’da yaklaşık 4 bin Türk sermayeli şirket faaliyet yürütüyor. Ziyaret kapsamında Türk yatırımcıların katılımıyla yeni ticari anlaşmaların imzalanması da öngörülüyor.
EĞİTİM VE KÜLTÜREL BAĞLAR GÜÇLENİYOR
Türkiye ile Kazakistan arasındaki ilişkiler yalnızca ekonomi ve siyasetle sınırlı kalmıyor. Ortak tarih, kültürel yakınlık ve eğitim alanındaki işbirlikleri de ilişkilerin önemli unsurları arasında yer alıyor.
Türkistan’daki Ahmet Yesevi Üniversitesi, iki ülke arasındaki akademik ve kültürel işbirliğinin sembol kurumlarından biri olarak öne çıkıyor.
Türkiye’de eğitim gören Kazak öğrencilerin sayısındaki artış da dikkat çekiyor. Halihazırda 12 binden fazla Kazak öğrenci Türkiye’de yükseköğrenim görürken, geçen yıl 300 Kazak öğrenci daha “Türkiye Bursları” programından yararlanmaya hak kazandı.
TURİZM TRAFİĞİ ARTIYOR
Turizm alanında da iki ülke arasındaki hareketlilik artıyor. Geçen yıl Türkiye’yi ziyaret eden Kazak turist sayısı 863 bine ulaşırken, aynı dönemde Kazakistan’a giden Türk turist sayısı 130 bin oldu.
Kazakistan hükümeti, turizm ve yatırım ilişkilerini geliştirmek amacıyla Türkiye vatandaşlarına uygulanan vizesiz kalış süresini 30 günden 90 güne çıkarmıştı.
DİPLOMATİK İLİŞKİLERDE 34 YIL
Türkiye, 16 Aralık 1991’de bağımsızlığını ilan eden Kazakistan’ı tanıyan ilk ülkeler arasında yer aldı. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler ise 2 Mart 1992’de resmen kuruldu.
2009 yılında imzalanan “Stratejik Ortaklık Anlaşması” ile yeni seviyeye taşınan ilişkiler, 2022’de “Genişletilmiş Stratejik Ortaklık” düzeyine yükseltildi.
Türkiye ve Kazakistan, aynı zamanda Türk Devletleri Teşkilatı’nın kurucu üyeleri arasında bulunuyor. İki ülke; Birleşmiş Milletler, İslam İşbirliği Teşkilatı, CICA ve Ekonomik İşbirliği Teşkilatı gibi uluslararası platformlarda da yakın işbirliği yürütüyor.
About the Author
